Page 296

شعر العجم حصه چهارم ۲۹۱ شدت می جوشند ـ در فرانس امروز بهمان اندازه که عروج هر نوع علوم و فنون است ـ بهمان پیمانه قوت عیاشی وسيه کاری نیز موجود بوده که قابل تذکار نمی باشند * صدی پنجم و ششم هجری عہد شباب شاعری فارسی بود ـ و ہمدریں زمانہ ہمراہ دیگر اقسام شاعر ہجویات و ہزلیات نیز ظهور کرد ـ چنانچه ہجویات سوزنی و انوری وغیرہ شراء اکنون هم موجود است از سود و بدقسمتی در آغاز صدی هفتم گویا طاقت اسلامی برباد رفت ـ و از همین جہت شیرازه اخلاقی قوم نیز منتشر گردید ـ و اثرات آنچنان نتیجہ بخشید ـ که در سرتاسر مملکت فحش و بدتہذیبی حکم فرما گردید ـ شیخ سعدی اتالیق و معلم اخلاقی آن دوره بشمار میرود ـ ولی در باب پنجم گلستان خویش این طور حکایاتی را نوشته است ـ که امروز از زبان ہیچ یک شخص مہذب آن عبارات و مطالب ادا شده نمیتواند ـ مثنوی مولنا رومی که در تعریفش آمده :ـ ع هست قرآن در زبان پهلوی لکن قصہ کنیزک و خاتون آن قابل داخل نمودن در نامه اعمال جعفر زٹل است ـ سلمان ساوجی که شاعر مہذب است نیز از فحش گوئی خالی نیست ـ چیزی را کہ