Page 183

۱۷۶ شما حکایت بوستان را یاد دارید که حضرت ابراهیم خلیل الله علیہ سلام یک شخص را از سفرۀ خود راندند که گبر بود، فوراً فرشته پیغام خدا متعالی را آورد که : منش داده صد سال روزی و جان ترا نفرت آمد از و یک زمان خاستۀ طننجا ما اول تصریح نمودیم که بنیاد حقیقی تصوّف بر علم باطن است، از دلائل باطن برای ادراک تمام اشیا علی لخصوص برای « معارف الهیه » صرف دو ذریعه اند ۱ - عقل : که اوّل معلومات را بذریعۀ حواس حاصل میکند پس در میان شان عمل تجرید و تحصیل ، ترکیب نموده نتائج حاصل می نماید، همین نتائج حاصله به نام علوم ظاهر شناخته میشوند ۲ - قلب یا روح که بعد از مشق و ریاضت تصفیه شده بدون اعانت حواس ادراک می نماید این ادراک بسیار پخته می باشد و یک له این فرمان الهی استقلالیست کل باحالت کشف و حذّ الوجود تعلقی ندارد. حضرت ابراهیم علیه السلام بجهة بغضی فی الله گیر را طرد میفرمایند و امر ربانی برای شان حدود جذبه مذکوره نشان میدهد در مرتبه انسانیت اثرا اسم تعالی نباید کرد - این شاعری نیست که مرهون منت کیفیات تصوف باشد و یا از احوال محمد بها وحدت الوجود و غیره اخذ برو به این دین است که یک نبی مشهور را تعلیمش دادند ( انصاری مترجم )