Page image — the source of record
Machine transcription
صفحه ٤٣ شماره ١٣ مجلد پنجم
روز اول دور سعادت افغانستان خواهد بود که تا ابد دوام خواهد کرد.
وکلای محترم ملت، مایوس نباشید همچنین ادوار ظلمت را که ما و شما گذرا نیدیم تاریخ ملل عالم در حیات سائر ملل دنیا نشان میدهد بعد از هر سختی آسانی است و پس از هر تنزل ارتقا و اعتلا آمده است بشرطی که بندگان خدا از جاده حقیقت و انسانیت منحرف نشوند و عیب را هنر و اسباب تنزل و و سیله ترقی نشناسند.
فرزندان و برادران عزیز من! آنچه از اجراآت این دوره را میخواهم خود من بشما بیان کنم سیاست خارجی امروزه افغانستان است، تا شما از سیاست خارجی حکومت امروزه خود حوبیتر واقف و مسبوق شوید باقی مسائل را که در ظرف یکنیم سال و چند ماه شده صدر اعظم صاحب و وزا ء بشما معلومات خواهند داد میخواهم از ابتدای ورود خود بخاك پاك اففانستان تا امروز آنچه با دول متحابّه معامله و مکاتبه کرده ام بشما اظهار کنم تا بر شما سیاست خارجی من پوشیده نماند.
وقتیکه من در خاك افغانستان قدم گذاشتم خودم و شاه ولیخان و شاه محمود خان را در سمت جنوبی و محمد هاشم خان و محمد گل خان را در سمت مشرقی تعیین نمودم. درین موقع در سمت جنوبی آثار نفوذ سقویان ظاهر نبود و هیچ کس حکومت سقوی را وقع و اعتبار نمیداد اما همینکه امان الله خان در حدود قلات
و مقریا عساکر قندهار نمودار شد و دو باره عزم استیلا کابل را باطراف و اکناف مشتهر گردانید اهالی سمت جنوبی قدری متردد شدند و گمان کردند که من با برادران خود بطرفداری امان الله خان خدمت میکنم من چندنیاد وانمود کردم که مطلب من شخصیت هیچ کسی نیست حتی خود من و برادران من برای اثبات شخصیت خود نیامده ایم ما میخواهیم در افغانستان امنیت قائم شود خانه جنگی از میان رفع گردد و هر شخصی را که تمام قوم و ملت افغانستان بپاد شاهی انتخاب کنند همانشخص پاد شاه شود اما با آنهمه اصرار من اهالی سمت جنوبی باظهار من متردد بودند مطمئن نشدند چه من مجبور بودم که اعلان پاد شاهی خود را بدون اعتراف و تصویب تمام اهالی افغانستان رد کنم.
هر چند در مواقع بزرگ و در اوقات ظهور نا کامی و شکست این مطلب را بمن تکلیف می نمودند من نسبت به نام پادشاهی بنام خدای توانا توکل میکردم و مهربانی و لطف کردگار را بر امید نیکا از نام پاد شاهی بمن وا نمود می شد مرجع میدانم و میدانستم تا اینکه در اکثر طبقات اهالی سمت جنوبی تشتت افکار تولید شد و سقویان در سمت جنوبی قدرت کامله یافتند کریز و اکثر حصص خوست و ارگون و غیره جاها را استیلا نمودند من درینوقت اراده کردم تا از اقوام افاغنه سرحد آزاد استمداد کنم میخواستم از قوم اورکزائی استعانت
نمایم درین وقت راه مواصلت من و اورکزائی ها در دست انگریز ها بود بواسطه حاجی محمد اکبر خان با حکومت انگریز داخل مذاکره شدم حکومت برطانیه موافقت نکرد و عذر غیر جانبداری را پیش کرده راه دادن اورکزائی را منافی اعلان غیر جانبداری خود وا نمود کرد و همچنین مضمون بمتن نامه حکومت برطانیه رسیده این نامه باهنوز موجود است با این همه ما یوس نشدم و دست از کار نکشیدم قوم با غیرت جاجی و هم يك حصه منگل و احمد زائی در دست من بود بالاخره فیصله کردیم که از قوم وزیر که برای امداد من و نجات افغانستان کمر همت بسته بودند و غیرت اسلامی و افغانی آنها بجوش بود استمداد کرده شود وزیرها دعوت مرا پذیرفتند و به حضورم حاضر شدند دولت برطانیه بر این مسئله پیشتر با من درشتی کرد حاجی میر احمد اکبرخان بر بی هنگام بسیار اصرار نمود که ماء وزیری جاجی به وزیرستان خارج شوم و واپس بفرستم. و هم علانات و مکتوبات خود را اسمی اهالی قندهار و قوام قبائل اتولا بواسطه عبد الغنی خان از راه چمن فرستاده بودم آن همه دعوت نامهای من باقوام قندهار واچکزائی های غیرت مند رسید اما خود عبد الغنی خان را حکومت هند مانع شد و انسداد سخت برای پیشرفت او نمود و او را در قندهار نگذاشت همانست که بمجرد گرفتن اعلانات من
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.