Page 258

صفحه ۱ نمر ۱۹ سال یکم نگران نے ایشیک آقاسی علمی حضور اعلیحضرت پادشاه علی احمد قیمت سالیانه در دارالسلطنه کابل ۸ روپیه کالی در افراد داخله مملکت با اخراجات ڈاک ۱۴ روپیه خارج مملکت با اخراجات ڈاک نیم پوند انگریزی قیمت یک نسخه آن در کابل یک عباسی است تاریخ عربی ۱۵ رجب ۱۳۳۰ سراج الاخبار افغانیه ۱۳۲۹ مدیر و سر محرر محمود طرزی اداره سراج الاخبار و مطبعه در ماشین خانه دارالسلطنه کابل همه امورات تحریریه به اداره سراج الاخبار بنام مدیر محرر فرستاده میشود بهر پانزده روز یکبار نشر میشود تاریخ شمسی ۱۰ سرطان ۱۲۹۱ تاریخ انگریزی اول جولائی درین اخبار از حوادث داخلیه و خارجیه و بسی مقالات مفید درج میشود فهرست مندرجات ترقی پروریهای اعلیحضرت پادشاه — حوادث داخلیه — حوادث خارجیه مقاله مخصوصه — مقالات علمیه — مواد عسکریه عالم آرایان — ادبیات — ناموران زنان جهان علم ثروت ملل — فاجعه های پاریس ترقي روزبها اعلیحضرت پادشاهی هرگاه بچشم دید و انصاف، و یک کمی بنظر حقیقت بین بسوی ماضی و حال خودمان نظر کنیم چنان فرقها می ظاهر و عیانی در احوال خود، و ملک خود می بینیم که از حیرت بحیرت می افتیم و از شکری بشکری مترنم میشویم. از بسیار دور وقتها بحث نمیکنیم. تنها از همین چند سالی که خود بچشم خود دیده ایم یک شمه بیان کرده میخواهیم. این محرر عاجز در سنه (۱۳۲۰) هجری بنا بر عفو عمومی که از طرف ذیشرف اعلیحضرت (سراج الملة والدین) پادشاه بزرگ عدالت آئین مقدس باعلان گردید. بعد از غربت بیست ساله از شام شریف بوطن عزیز مقدس خود عودت نمودم که سال دوم جلوس میمن مأنوس پادشاه محبوب القلوب ما بود، حالی خبر خود را یکقدری جمع کرده آهسته آهسته همان احوال را بدرجه یاد مانده گیهای خود بنظر قارئین کرام تصویر کردن کوشش میورزیم، و باز احوال امسال بیست سال را تا یکه درجه تعریف و تبیین مینمائیم. در آنوقت اگر چه بعضی عمارتهای عالی نو بنیادی که قبل ازین در دارالسلطنه کابل موجود نبود، و بعد ازان بوجود آمده بود، جلب انظار دقت مینمود، ولی تعداد آن محدود، و طرز بنا و معماری آن با وجود عظمت و شوکت، و علویتی فوق العاده که دارند بعمارات جسیمه عالیه قرون وسطی مشابهت میرسانید. ذات اعلیحضرت پادشاه والاآگاه مقدس ما از آغاز جلوس شاهانه شان در خصوص تعمیرات عمارات مملکت همت بلیغ همایونی را بکمال جدیت صرف فرموده و در وقت حاضر خواه دارالسلطنه و خواه ولایات به بسی عمارتها عالی بسیار دلنشینی بطرز جدید کسب زینت و عمارت نموده است. و در ارگ مبارک، اصلاحات تعمیریه که در عصر ترقی گستر اعلیحضرت شهریار می بطور پیوسته تبدیلات اعماریه (برج شمالی که یک طرز بسیار عالی و دلنشینی تعمیر و تزمین یافته بود تا قصر دلکشا و قصر چهلستون و باغهای مصفا و برنده های صفا مامن آن بچنان وضع ظریف معماری و چنان مفروشات و تزئینات صنعت کاری اعلا رو زینت نثار گردیده که چند ارباب طبیعت و اصحاب بصیرت را حیران مینماید. بعد از برج شمالی (گلخانه) شاهانه است که پیش روی