Page 285

خاتمه تحفة الامان في سيرة النعمان (٢٨٤) ذکر تلامذه ارشد امام اعظم رح مثل و نظیر او را ندیده است ، ملاحظه شود ( ترجمه وکیع بن الجراح در تهذیب الاسماء واللغات ۱۲ نووی ) یحیی ابن معین كه يك ركن اعظم فن رجال بود میگفت من این چنین شخص را ندیده ام که او برابر و کیع ترجیح دهم ، اکثری از ائمه حدیث نسبت بدو امثال این الفاظ را گفته اند ـ در بخاری و مسلم روایات وی نیز پیشتر مذکور است ـ و در فن رجال هم آراء وروايات وی بسیار صحیح ومستند پنداشته میشود . این یکی از شاگردان خاص امام اعظم بودوازوی احادیث بسیاری را روایت میکند و در اکثری از مسائل تقلیداو را مینمود وبر قول او همواره فتوی میداد خطیب بغدادی در تاریخ خویش مینویسد كان يفتى بقول ابى حنيفه وكان سمع منه شيئاً كثيرا ( حافظ عبدالبر در خاتمه فصل اول عقود الجمان بجاى « شيئاً » لفظ حدیثاً را تحریر داشته است که صراحةً مؤید وشاهد قول ماست ) و علامه ذهبی نیز در تذکرة الحفاظ به تصدیق این قول پرداخته است واو در سنه ۱۹۷ وفات کرده است . ـ ( يزيد بن هارون ) ـ امام مشهوریست در فن احادیث و ائمه بزرگی مانند ـ امام احمد حنبل وعلى بن المدينى ـ ويحيى بن معين وابن ابي شيبه وغيره بشاگردى او افتخار داشتند وعلامه نووی مینویسد ممکن نیست که تلامذۀ او شمار کرده شود یحیی بن ابی طالب بیان میکند که من در حلقه تدریسش شريك بودم خواستم كه تخمین تلامذه اورا بكنم کم از کم آنها را هفتاد هزارکس قیاس نمودم علی بن المدنی استاد امام بخاری میگفت که من هیچ کس را بیشتر از وحافظه الاحادیث ندیده ام ـ در کثرت حدیث مردم مثال او را تقدیم می نمایند وخودش اظهار میداشت که من بقدر بیست هزار حدیث را بياد دارم ( ترجمه يزيد بن هارون در تهذیب الاسماء واللغات نووى ) در فن حدیث افتخار به تلمذ امام ابو حنیفه داشت علامه ذهبی در تذکرة الحفاظ در موقعیکه بتذکر اسماء آن اشخاص پرداخته که آنها از امام صاحب احادیث آموخته اند نام او را نیز ذکر نموده است مدتی بصحبت امام صاحب مانده لهذا بوی موقع درستی برقائم نمودن رأیش بر اخلاق وعادات امام صاحب میسر گشته بودووی میگفت كه من بابسیاری