Page 292

جلد اول ۲۸۲ کتاب ادب القاضی هذا أمانة فلان أقر فلان العادة تشهد بانه لا يكتب بخطه ذلك على دراهمہ ليرد للحبان و مانند نوشته دیگر کرده شده و بدست آن نوشته که اگر یافته شود در صندوق شخصی مثلاً همیانی در محا که نوشته شده باشد بران اینکه این درمهای همیانی امانت فلانست که از قبیله فلانست زیرا که عادت شاهدست باینکه بدستی که او می نویسد بخط خود آنرا بر درمهای خود للعلامة الشيخ علاء الدين الحصكفی شارح التنوير والملتقى رسالة في ذلك حاصلها بعد ان نقل ما هنا من انه يعمل بكتاب الامان ونقل جرم ابن الشحنة وابن وهبان بالعمل بدفتر الصراف والبياع والسمسار لعله غير التزوير كما جزم به البولوى والشرخي وقاضيخان ان هذا العلة في الديانات والطمانينة الى كما يعرض من شاهد احوال أهاليها حين نقلها فلو وجد في الدفاتر ان المكان الفلاني وقف على المدرسة الفلانية مثلا يعمل به من غير بينة وبذالك يفتي مشایخ الاسلام كما هو مصرح به في حجه عبد الله افندى وغيرها فيحفظ لينتفع حامدیه) و علامه شیخ علاء الدین حصکفی که شارح تنویر وملتقى و در سار نیست درین حکم و حاصل آن رساله بعد از انکه نقل کرده است آنچه را که در انجاست از عمل کردن بنوشته امان و بعد از انکه نقل کرده است جزم کردن ابن شحنه و ابن وهبان را بعمل کردن بدفتر صراف و بیاع و دلال از جهت ایمن بودن از آراستن دروغ چنانکه جزم کرده بعمل کردن بد فتر مهین کسان امام بزازی و امام سرخسی و قاضیخان این است که بدرستی این دلیل که ایمن بودن از آراستن دروغ در دفترهای پادشاهی بطریق اولی و بهتر موجود است چنانکه میداند آنرا کسی که دیده است احوال اهالی آن دفتر ها را در وقت نقل کردن آن دفتر ها پس اگر یافته شد در دفتر با که فلان جای وقف است بر فلان مدرست عمل کرده میشود بآن دفتر بغیر از گذرانیدن شاهدان و برین حکم فتوی کرده اند شیخ اسلام رم چنانکه تصریح کرده شده است باین فتوی در کتاب حجه که تصنیف عبدالله افندیست و در غیر آن پس یاد گرفته شود این حکم فالحاصل ان المدار على انتفاء الشبهة ظاهراً وعليه افایده در شیک عمل میشود بکتاب امان موجب المیست و در دفتر صراف و دلال بجهته ایمن بودن باشد و خرید و فروش و بیاع پادشاهی