Page 173

جلد اول ۱۶۴ کتاب القاضی یکفر المانع اذا لم يحكم بعدل لدعوى السفينة (جامع الفصولین) قاضی با خبر کردن موکلش کار میشود معزول کرده میشود و تغزیر کرده میشود در کتاب تبیین شرح کنز گفته که تحقیق بجو است حکم بر قاضی بعد از ظاهر شدن عذارت شاهدن تا اینکه اگر منع آورد بگه کار میشود مستحق معزول شدن و تعزیر میشود تا بحدی که اگر اعتقاد نداشت واجب بودن حکم را بر خود کافر میشود قاضی وقتیکه حکم نکند بعد از دعوای صحیح وللسلطان ان یعزل و يستبدل مكانه اخر ريبة ولغير ريبة وقد صح عن بحبيبة رح انه قال لا يترك القاضي على القضاء اكثر من سنة كذا في تا تارخانية و من حق السلطان ان يبطل الى هذا القاضي اذا مضی عليه حول فيقول لا اصادفيك لكن اخشى عليك ان تنسى العلم فقر و ادرس العلم ثم عد الينا قلدك ثانيا كذا فى النهایه العالمگیریه روا است مرسلطان را اینکه معزول کند قاضی را و بدل کند بجای او دیگری را بسبب شک و شبه یا بدون شبه و بتحقیق صحت یافته از امام ابو حنیفه رح که گفته است اینکه گذاشته نشود قاضی بر قضای او زیاده از یکسال همچنین مذکور است در فتاوای تاتارخانیه و از حق پادشاه این است که عذر کند سوی قاضی وقتیکه بگذرد بر او یکسال پس بگوید که فساد نیست در شان تو لیکن میترسم بر تو که فراموش کنی علم خود را پس بخوان و تدریس کن علم را و بعد از تدریس باز بگرد بسوی ما تا که مقرر کنیم ترا ثانیاً بحکم قضا همچنین مذکور است در کتاب نهایه اربع خصال لوخلت بالقاضی ينعزل ذها ب البصر والسمع والعقل والردة و لو غزل لا ينعزل ما لم يصل اليه الخبر (جامع الفصولین) چهار خصلت است که اگر قاضی را عارض شود معزول میشود اول رفتن بینائی دوم رفتن شنوائی او سوم زوال عقل و چهارم مرتد شدن او اگر معزول کرده شد قاضی از طرف پادشاه معزول نمیشود تا که نرسیده باشد با و خبر معزولی او و مقلده السلطان لا يوجب عزل القاضى امان الخليفة وله امراء وقضا فهم على المنصب (جامع الفصولین) مرول شامل از یکی تو شدن قاضی تا اینکه اگر مرسلطان وجود اورا امیران قاضیان پس ایشان باقی هستند بر حال خود اذا مات فایده چهار خصلت موجب عزل قاضی میشود