Page 280

جلد چهارم ۲۷۵ کتاب الدعوی باب پنجم ثابت است دربیان آن چیزی که دفع میشود بآن دعوای مدعی و آنچه که دفع نمیشود بآن و آنچه که باطل میکند دعوی را پیش از حکم کردن قاضی یا بعد از ان دفع الدعوی صحیح وكذا دفع الدفع ومازاد عليه يصح هو المختار وكما يصح الدفع قبل اقامة البينة يصح بعدها وكما يصح قبل الحكم يصح بعده وكما يصح عند الحاكم الاول يصح عند غيره وكما يصح قبل الاستمهال يصح بعده هو المختار الاف ثلاث الاولى اذا قال لى دفع ولم يبين وجهه لا يلتفت اليه الثانية لو بينه لكن قال بينتى غائبة عن البلد لم تقبل الثالثة لو بين دفعا فاسدا ولو كان دفعا صحيحا وقال بينتى حاضرة فى المصر يمهل الى المجلس الثانى كذا فى جامع الفصولين والامهال هو المفتى به كما فى البزازية وعلى هذا لو اقر بالدين فادعى ايفاوه او الابراء فان قال بينتي فى المصر لا يقضى عليه بالدفع والاقضى عليه التكملة دفع دعوی صحیح است و همچنین صحیح است دفع دفع و آن دفعی که زیاده باشد بر دفع دفع و همین حکم برگزیده شده است و چنانکه صحیح است دفع پیش از گذرانیدن شاهدان صحیح است بعد ازان و چنانکه صحیح است پیش از حکم قاضی صحیح است بعد ازان و چنانکه صحیح است نزد قاضی اول صحیح است نزد غیر او و چنانکه صحیح میشود پیش از مهلت خواستن صحیح می شود بعد ازان و همین حکم برگزیده شده است مگر دفع صحیح نمیشود در سه مسئله مسئله اول این است که بگوید مراد فع است و بیان نکند وجه آن دفع را التفات کرده نمی شود بآن دفع او مسئله دوم این است که بیان کند وجه دفع را ولیکن بگوید که گواهان من غائب اند از شهر قبول کرده نمی شود مسئله سوم این است که بیان کند دفع فاسد را و اگر دفع صحیح بود و گفت که گواهان من حاضراند در شهر مهلت بدهد قاضی او را تا مجلس دوم همچنین ذکر شده است در کتاب جامع الفصولین جو مهلت دادن در این صورت مفتی به است چنانکه مذکور است در کتاب بزازیه و بنابر این اگر کسی با قرار کرد بدینی و بعد از آن دعوی کرد بادن دفع دعوی و دفع دفع و زیاده ازان پیش از حکم و بعد از حکم صحیح است