Page image — the source of record
Machine transcription
( ۹۰۸ )
(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ)
(۱) آن
دولت
مخامه خاص از امة(۱) معدلت و نصف اختصاص در خاتمه این عبارات و کلمات واحادیث وروایت و عریضه علمای
درایت آیات رقم کرد که حکم شرع شریف مبین وصحیح است فقط و درپایان کار پس از وصول اینحکم در شهر
مزار چون توقیع رفیع شریف نفاذ یافته پرتو وصول افگند که راجعی بشهادت همان دو نفر مسلمان که گواهی
جدید الاسلامی اوراداده اند مسلمان میباشد اگر توبه نکرد و اقرار و تصدیق نموده بهمان انکار خود باقی بود
کشته میشود اما او بعد از مهلت سه روز در دربار عام و محضر خواص و عوام زنار را از گردن باز نموده
زبان باخلاص قرائت کلمه طیبه و شهادت کرده در زمره اهل اسلام اختصاص یافته از ورطه قتل و ضلالت
ارتداد نجات یافت
فوت سردار صالح محمد خان بن سردار محمد امین خان
( و غیره وقایع اینزمان )
فوت سردار
صالح محمد خان
(۲) کالنس
محاربه
کرنیل غلام
حسن خان
با اشرار
هزاره
شرح وصول
فرستاده و
عریضه مردم
وزیری بپایه
سریر سلطنت
و از آنسوی در روز هفدهم ماه ذیقعده سردار صالح محمد خان بن سردار محمد امین خان که راه خدمت
ایندولت سپرده روز وقایع نگاری در هند بسر می برد و ازحات معاندین دولت که فراران مملکت بودند و عزم واراده
و رفتار و گفتار و کردار وزیست روز کار ایشان بپایه سریر سلطنت نگار میداد بدر ودجهان کرده روی بسوی
سرای جاودان نهاد و در خاك هند مدفون گشت و همدرین وقت داکتر جان کروومستر کالنس(۲)معدن شناس انگلیسان
نوکران ایندولت بموجب قرار دادیکه در میان بود از حضور رخصت رفتن در خانه خویش حاصل کرده
روز بیستم ماه ذیقعده وارد منزل دکه شده در هند رفتند و مقارن اینحال مستر پاین انگلیس استاد کارخانه نجار
و کار گذار صنایع جدیده توپ وتفنك وفور خانه وفشنك وغيره آلات و ادوات جنك كه از راه حصول رخصت
در هند رفته بود از پشاور که سمله راه پشاور برگرفته و در انجا از محمد اعظم خان و محمد غوث خان کماندگان و خادمان
ایندولت زاد راه و راحله حاصل کرده با چهار تن از مردم لاهور که در فن امور مذکور معرفت و شعوری
داشتند و بفرمان حضرت والا ایشانرا برای خدمت کارخانه مزبور نوکر نگاهداشته راه کابل برگرفته پس از
وصول بخدمتیکه مامور بود مشغول و مواظب گشت و در خلال این احوال کرنیل غلام حسن خان قزلباش بسواران
نظام تحت رایتش و سواران کشاده هراتی در موضع ارکین با اشرار هزاره بازوی کین کشوده سخت محاربه نمود
و بسیاری از هزارگان را خون هلاک بخاك ریخته از سپاه تحت رایت او دو تن پسران مصطفی خان کشته و یکتن
از دیگر سپاهیان مجروح گشته شش راس اسپ سقط شدند و در عین گیرودار که هنگامه پیکار استوار بود لشکر
ملکی مردم آقا خیل افغان کوچی از گردراه در رسیده و از ره نوردیدن بمحاربه گرائیده در روز بیست و پنجم
ماه ذیقعده اشرار هزاره را باتفاق کرنیل غلام حسن خان از پیش رداشته فتح حاصل کردند و مقارن این قتال
و جدال هزارگان دو خصائل ملا نورالدین نامی باعریضه از بزرگان مردم وزیری بپایه سریر سلطنت رسیده پس
از حصول شرف بار عریضه را که با خود داشت زمین ادب بوسیده بروی میز خاص گذاشت و حضرت والا پس از
مطالعه در روز بیست و هشتم ذیقعده بقلم خاص برای آنمردم رینگاشت منکه امیر عبدالرحمن هستم برای شما ملکان
چون صالح دین وشادی خان ورحیم شاه قوم مموت خیل ولعل خان وحاجی خان پسر مرحوم آدم خان ابراهیم
خیل می نویسم که ملا نورالدین نامه شمارا آورد در باب کان آهن که نوشته اید دانسته شد باین حرفها را سیزده
سال پیش ازین بحضور آمده باهم طور سخنان دیگر گفتید ومن نیز نصیحت قومی داری و برادری اسلام را برای کل
ملکان وزیری پـانهـا کردم حرف دین و دنیا بگوش یکی اثر نکرد حالا درینـوقت که مابین افغانستان
وانکلیس حدبخشی افغانستان میشود باشما مردم چه بگویم اگر حرف بزنید یا حرف خیر شمارا بگویم مجالست که
از سیزده سال بشما گفته آمـدهام و حالا حرف زدن حیلت و غدر را ظاهر مینماید پس بنابران حرفی ندارم واگر
داشته باشم بادولت انگلیس خواهم گفت نه باشما زیرا که باشما بسیار گفتم وا کنون با انگلیس امر حد بخشی
در میان دارم وا گرچیزی بگویم باکار گذاران آن دولت خواهم گفت و هر قدر از مواضع که تعلق بانگلیس شد
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.