Page 678

(٦٤٨) (جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ) جرنیل آسوده خاطر بنظم و نسق ولایت پرداخته و با مردم روشان وشاغ دره و بارشک طرح تسلیت انداخته همه را بتدبیر دلبخواه آورده در منزل و مقام ایشان باز گردانید و سه بیرق از پیادگان ساخلو باصد تن از سواران فوج نظام حیدری وصدتن از فوج پیادۀ میان رحیم خان و دویست تن از فوج پیادۀ هزاری بسالاری فرهاد خان کرنیل مأمور اقامۀ روشان نموده خود با بقیۀ سپاه داخل فیض آباد شده جای گزید و از جانب میمنه که برکه رحمت خان باچیزی از افواج قاهرۀ مزار شریف برسم مبادله چنانچه گذشت راه بر گرفته بود روز بیست و یکم ماه ذی القعده وارد آنجا شده سپاه مقیم آنجا در مزار شریف آمده اقامت خدمت نمود و مقارن اینحال مردم ناصری که از شرارت و خسارت خود ایشان چنانچه از پیش بدرج رفت بامر حضرت والا از آمدن در مملکت افغانستان ممنوع گردیده بودند باشاره و ایمای سردار نور محمد خان حکمران قندهار که در خفیه اش دیده بتعلیم او داخل خاك افغانستان شده بالقتاش عريضۀ مشتمل بر استدعای عفو تقصیر با کلام معجز نظام حق قدير ارسال پایۀ سریر پادشاه عتبه پذیر نموده بزبان ضراعت(۱) و بیان استکانت (۲) عفو تقصیر خواستند که با وجود روسیاهی و عصیان روی امید بسوی درگاه پادشاه ذی الجود والاحسان نهاده و خدا ورسول وقرآن او را شفیع سیئات خود قرار داده امید عفو داریم و حضرت والا از وصول اینعرض واستدعای مردم ناصری و عریضۀ حکمران قندهار بغراست دریافت که این امر بتعلیم و ایمای حکمران قندهار بروی کار آمده و گرنه مشتی از صحرا نوردان را چه توان و قدرت آنست که با برحکم پادشاهی نهاده مرتکب مناهی شود و اگر از راه انابت عفو عصیان وطغیان خودرا میخواستند همچنانکه بودند از خارج مملکت عریضه نگار شده و اجازت حاصل کرده داخل مملکت میشدند نه اینکه بخلاف امر پادشاهی اول در ملك در آمده بعد عريضه میفرستادند بهرحال در روز بیست و سوم ماه ذی القعده بخط خاص حکمران قندهار را ضمناً تنبیه و آگاه نمود که از بیخبری شما چاکران بسیار بعذاب شده ام بغضب پروردگار گرفتار شوید که هرگز از خواب غفلت بیدار نمیشوید و مراتب و روز از کفتار و کردار خود آرام نمیگذارید از خداوند روزگار شما را تباه میخواهم حالا که مردم ناصری بملک داخل شد مرا خبر گردید لعنت خدا بر بیخبری شهاباد که نه آدم در نزد شما بود و نه اسب اینچه معامله و بچه کار دانیست که اطراف مملکت همه از دست شما چاکران خراب و برهم است زیرا که اگر من یکطرف را میگیرم شما از دیگر طرف خراب میکنید پس معلوم است که یکمرد در قوم من نمانده و تمام خنثای مشکل شده حیف صد حیف و هزاران افسوس باین روز که شما خانواده دارید پس من چکنم البته اراده حق تعالی بخرابی شما قوم محمدزایی رفته خواهد بود که اینگونه کار میکنند و من ناامید شده بودم و حالا روز بروز ناامیدی من زیاد میشود و نظر به بیفکری و بیخبری شما که می بینم امور تمام مردم در توقیفست و از شما قوم محمدزایی در تنزل ازین بیخبریها که در دل و دماغ مردم محمدزایی جای گرفته عاقبت بخیر باد اما من همه ایشانرا کداوی سرو سامان می بینم و معلوم میشود که زوال خاندان محمدزایی قریب آمده است زیرا که هشتاد ساله مرد ایشان برابر شانزده ساله دیگر قوم فکر و عقل ندارد تا چه رسد بجوانان اینقوم استاد فرموده است نویسکه مردم اهل زمانه مدهوشند جهان بخانه صورت کشیده میماند * ** اینقوم محمدزایی از بسیاری کبر و بخل وحسد وخود پرستی وتن آسانی برباد فنا خواهند رفت و حال که مردم ناصری داخل ملک شدند باید عذر ایشان را بروی قرآن خدا قبول کنم چنانچه بزرگان ایشانرا طلبداشتم هوش کنید که مردم آن نواحی از حکمی که در ممانعت مردم ناصری بآمدن افغانستان کرده بودم همراه آنها محاربه و مقاتله نکنند زیرا که خود شما از بیعقلی ایشانرا راه داده خبر نشدید که راه ایشانرا از در آمدن بخاك افغانستان مسدود میکردید زنها ر در داخل مملکت آهنگ قتال نکنید که در فتنه باز میشود و طناب فساد دراز مراتب بزرگان ایشان که حاضر شدند بند و بست کامل و گرفت و گذاری لازم بروی کار خواهم آورد فقط و همدرین روز مناشیر (۱) ممانعت تقریر اشتهات تأثیر بنام سردار محمد حسن خان حکمران غزنین و بزرگان طوائف توخی و ترکی وعلی خیل و هو تکی و ناصری و غیره با اشتهارات عدیده از حضور انور والا شرف نفاذ یافته از مزار شریف بشهزادۀ خیراندیش عدالت کیش سردار حبیب الله خان در کابل فرستاده شد که همه را مصحوب سوار نظامی بهريك از اسامیی که بنامش نگارش یافته ذکر تو به و انابه پذیری گشتن مردم ناصری (۱) ضراعت تضرع وزاری (۲) استکانت عاجزی و فروتنی نقل فرمانی که بخط خاص ار قام یافت صدور اشتهارات و فرامین ممانعت دلالت (۱) مناشير جمع منشور یعنی فرمان