Page 637

(٦٠٧) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) خاصه دار که در قلعه دره صوف اقامت حفاظت داشتند فرار اختیار کرده و پیادگان ساخلو که پای فرار نداشتند از سواران بازمانده از راه اطاعت نزد میران هزاره آمدند و سواران محمد امير بيك ايلخانی وميرعليجان بيك وغيره سواران سردار محمد اسحق خان را که راه فرار برکرده بودند تعاقب کرده و چهار تن از ایشانرا قتیل وشش تن را اسیر و دستگیر ساخته اسیرانرا نزد نائب سالار غلام حیدر خان فرستاده مظفر و منصور بازگشتند و در بخال سیاه ظفر همزاد پادشاهی از منزل دو آب کوچیده در موضع روق فرود شدند و از جانب دیگر دویست تن سوار قطغن از تبعه سردار محمد اسحق خان که در موضع نهرین جای حراست گزیده بودند از هیبت وصول دست پره سپاه نصرت همراه تاب اقامت نیاورده ره نورد بادیه ذلت شدند و از جهت ايشيك آقاسی دربار سردار محمد اسحق خان که از دست هواخواهان دولت از پیش جراحت برداشته بود بکسر فرار صحرای تباهی کشت و مقارن اینحال سردار محمد اسحق خان چندی از سواران اوزبکیه را از حدود بغلان امر حرکت داده مأمور خنجان نمودوهم جان محمد خان کرنیل فوج پیاده حیدری را با محمد عظیم خان میمنه و چندی دیگر از دولتخواهان که در نزدش محبوس بود بقتل رسانید و سواران مأموره خنجان او در کتل مرغ باسواران پادشاهی که سالار ایشان محمد يوسف خان بن نائب شيرخان ونائب بابا خان و نائب سعید محمد خان اندرابی و مجموع هفتصد تن سواره بودند دوچار پیکار گردیده هزیمت یافته بیست تن از ایشان کشته گشته چند تن دستگیر شدند مابقی از راه فرار نزد سردار محمد اسحق خان بازگشتند و او از مشاهده اینحال وكثرت ابطال رجال که از هرسو رویجانب او و ترکستان نهاده بودند تاب اقامت خویش را در خان آباد ندیده راه فرار جانب تاشقرغان برگرفت وميرسلطان مراد خان که با او متعهد و همعنان گردیده نیز با چند تن از خدمه خویش راه گریز جانب ماوراءالنهر پیش گرفت وهواخواهان دولت پس از فرار کردن سردار محمد اسحق خان و میر سلطان مراد خان دو ضرب توپ از توپهای سردار مذکوررا که از هول جان در قندز فروهشته بودندصرف شده از آنجا در خان آباد نقل داده جای گزیدند و حبیب الله خان نام شش تنمگنت را که از یاوران سردار محمد اسحق خان بود گرفتار ساخته محبوس نمودند و چون خاك قطغن ازلوث وجود مخالفين پاك گشت مردم ناکار و جیش سکنه نواحی بامیان وغیره که مترصد نيك وبدحالت سردار محمد اسحق خان بسر می بردند از وی مایوس گردیده در منزل خرم از راه اطاعت نزد نائب سالار غلام حیدر خان آمده صد رأس گوسپند و چهار رأس اسپ پیش کشیده و تسلیت یافته باز گشتند بعد نائب سالار از آنجا رهسپار شده در منزل سارباغ فرود آمد و در منزل جان محمد خان حاکم دای زنگی با مير يوسف بيك وغيره میران هزاره از تاخت و تاز بازگشته بلشکر پادشاهی ملحق شدند و از آنجا در روز دهم ماه محرم حرکت کرده باسیاه ظفر همراء وارد اى بيك گردیدند ويك بيرق پياده ساخلو که بامر سردار محمد اسحق خان در آنجا بحفاظت قیام داشتند سر بیرق را بسلام نائب سالار غلام حیدر خان فرود کردند و او اسلحه همه را گرفته خود ایشانرا مطلق العنان ساخت که در هر جامیخواهند بروند و چند روز جهت استحضار احوال سردار عبدالله خان که اینوقت با اردویش در خنجان بود در آى بيك درنگ نموده مردم اطراف و نواحی آنجا را از راه استمالت تسلیت داده دل بجای آورد و هم از جنرال برکد سیدشاه خان نامه مصحوب محمد عظیم نام قوم تاجيك بطيجا مخان حاکم تاشقرغان که پیشتر نیز مکتوب کرده بود فرستاده پیام داد که فریب سردار محمد اسحق خان را نخورده طریق ضلالت نه پیماید و او قبل از وصول سردار مزبور در تاشقرغان از آنجا گریخته در موضع صیادان گرفتار دست هوا خواهان سردار خسارت توامان گردیده همدر کوشش را ببریدند حضرت والا پس از فتح ترکستان چیزی از خوان احسان خویش برای او مستمری مرحمت ومعين فرمودالغرض در هنگام توقف نائب سالار غلام حیدر خان والواج قاهره در آى بيك و درنك سردار عبدالله خان باسیاهیکه در تحت رایت داشت بخنجان سید علی کوهى با مردم افغان و هزاره سکنه علاقه شیخعلی و پنج قوم وغیره که رو از دولت و سعادت برتافته با سردار محمد اسحق خان يك دل وهمعنان شده بودند از راه یاری او در موضع موسوم بگود علاقه دوشی که موضع صعبيست گرد آمده راه عبور عساکر پادشاهی را سدوار انسداد داده استوار ایستادند و سردار عبدالله خان کرنیل محمد یونس خانرا با يك فوج پیاده نظام و يك فوج سواره و دو ضرب توپ و مردم سکنه علاقه خنجان بسالاری جنرال عبدالوکيل خان و سید جعفر خان مأمور سرزنش سید علی کوهی نام تاپیکو