Machine transcription
( ۱۲۰۲ )
( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ )
مقرری آخندزاده
عبدالرحیم خان بحکومت
اندخوی
(۱)
باستان قدیم
و گذشته و
کهنه
شرح تعیین
حدود نمودن
محمد عمر خان
سرور خان نگاشته و کتاب را گرفته بکابل کابل امد و از رعایت آنکه محمد سرور خان پدر سردار سلطان
محمد خان مرحوم برادر امیر کبیر جد صغیر امیر دوست محمد خان مبرور بود وهم پهلو بربستر ضعف داشت و
دو تن زیر بغل و پهلویش گرفته و از خانه بیاورده بر مسند بار می نشانیدند او را زجر و توبیخ نکرده از ضعف
و ناتوانی او که در خور زحمت دادن نبود ماجرا معروض پایه سریر سلطنت داشت و حضرت والا او را در
روز ششم مذکور ذیقعده که ترتیل فیض الدین خان چنانچه ذکر شد وارد لقمان گشت معزول فرموده طلب
کابل نمود و آخند زاده عبد الرحیم خان را چنانچه بیاید مأمور حکومت میمنه کرد و همدر اثنای این مقوله
محمد عثمان خان حاکم رستاق راه گردش سرحد و مشاهده معابر نهر جیحون بر گرفته و هم قدم سکنه ساحل نهر هفت
رأس اسپ برسم پیشکش بوی دادند و او پس از باز گشت در رستاق بطمع اینکه اسبان از او گرفته نشود معروض
پایه سریر سلطنت نمود و حضرت والا در ششم مذکور ماه مزبور فرمان فرستاده نگار داد که قبل از حکومت
چرا کسی باو چیزی نمیداد و حالا بپاس حکومت و رعایت خدمت دولت داده و میدهند و مخبر خدمت خودرا
بخواه از دولت و بیت المال ملت می برد پس همه را باید تحویل اصطبل دار بیت المال کرد واو همه را بگسند
دولت داخل نمود و همدر روز نهم ذیقعده حضرت والا از عریضه واستدعای حاجی محمد کلخان حاکم تالقان
او را فرمان کرد که صد جفت زمین واقع حدود خواجه چنگل را که رشته جوی باستان (۱) آن از مرور
دهور خاك انباشته گشته است بآباد نماید و داخل املاك خالصه دولت کند و همدر روز مذکور ذیقعده حضرت
والا سواران کشاده و نخواه محمد عیسی خان لهو کردی را که بسبب اسیری مهمان نزدده و او با سردار گل محمدخان
در وقت تعیین حدود فاصله سرحد طریق خدمت سپرده بود رخصت فرموده بقرار سابق مأمور اقامت و حراست
بندر ورسك نمود و ازانسوی محمد عمر خان نور زائی که با مکمهان انگلیس قصد و فيصله موضع مانده تووزی
را چنانچه گذشت معطل با مید و ثنین گذاشته بودند از موضع سادیت کوچیده در موقع ماهور فقیر فرود نشت و چون
خط فاصل سرحد با ایجارسیده بود درتك لكرد هزاره منزل سعید محمود شد و از انجا جانب موضع کنی ره نورد گردیده
بروج فاصله را از جانب جنوب کتی بمسافت و فاصله دو میل برطبق آنکه از دامن کوه سران مسافت دو میل دور خط
مستقیم عبور کرده بود برافراشتند و ازین خط فاصل و نصب علایم بیابان بی آب وعلف ساویت داخل خاك مقبوضه
دولت انگلیس گشته مراتع مخضره جانب افغانستان آمد و پس از افراشتن بروج فاصله از موضع ( کنی ) راه
موقع (تل آب) برداشته دوروز در انجا باو درتك گذاشت و بر خط فاصل از نقطه فاصله معینه جانب جنوب(کنی)تا
موضع( شیبان) علایم فاصله برافراخت و از انجا تا موقع(شمشاری کتل)در خاك متصرفه دولت انگلیس طی مسافت کرده
در موضع (قنات جیلی) از توابع (چاه گی) فرود کردید و سه روز جهة مشاهدة ( کتل شیبان ) توقف نموده خط
فاصل و نقاط مواقع بروج فاصله را از نقطه شیبان با مکمهان جانب آبشار کوه واقع آنجا قرار داده بعد از کارتر
( جیلی ) پا در رکاب نهاده وارد موضع ( دکانان ) علاقه (چاه گی) شد و از آنجا در منزل ( کركردك ) واز آنجا در
( بهرام چاه ) نزول کرد و درینجا بقرار نوشته (ویـسرای) که چون راه مسانع و چراگاه مردم بهرام چاه مسدود
میگشت لاجرم محمد عمر خان با مکمهان مقاوله ومباحثه کرده چهار روز در گفتگو بسر رفت تا که مکمهان
از جواب باصواب عاجز آمده تن باعتراف در داد و باسترضای رأی محمـد عمر خان خط فاصل را از عتماری
( کتل ) بآبشار واقع جنوب چرا گاه مردم بهرام چاه کشیده علایم فاصله را بالاتفاق نصب کردند و از بهرام
چاه برخاسته در موضع ( ساهولی ) فرود آمدند و در غیبا چراگاه دواب و مواشی رعایای جانیان را بدون
خط فاصل و نصب علائم حد فاصله قرار دادند و از انجا گذشته بار منزل در موضع ( رباط )
گذاشتند و درینجا خط فاصل را بمسافت و فاصله شش میل جانب جنوب ( رباط ) قرار داده علایم بنیاد نهادند
و چون از موضع ( رباط ) تا موقع کوه (ملك سياه) یکصد و پنجاه میل مسافتست و هم از انجا تا موضع (چاه ابراهیم)
آب اندکی مهیا میشود و از انجا تا مسافت یکصد میل هرگز آب دستیاب نمیگردد ناچار در فرودگاه ( ساهولی )
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.
