Page image — the source of record
Machine transcription
(٦٤٤)
فصل (بیستم)
علماء
شیخ الرئیس ابو علی سینا
پدران وی از محتشمان بلخ بودند و در آن شهر زندگی داشتند جدش
سینا و پدرش عبدالله و خودش حسین نام داشت کنیهاش ابوعلی و لقبش شیخ الرئیس
میباشد پدرش از بلخ به بخارا رفت و در روزگار سامانیان در آن سامان در قریه
خرمیشن ماموریت دولتی داشت و از قریه افشنه زنی خواست که ستاره نامیده
میشد این بزرگوار در سال ۳۹۱ هجری قمری در افشنه متولد گردید و از کودکی
باذکای خارق العاده و بی نظیر مشغول تحصیل شد و از بخارا بخوارزم رفت
و چنانکه در کتب و آثار متعدد موجود است از خوارزم بهمدان آمد و بعد از
اشغال مراتب و مناصب دولتی در سال ٤٢٧ از جهان رخت بست و در همدان جان
سپرد و همانجا مدفون گردید. سلطان محمود آرزو داشت وی به غزنه بیاید و مانند
سایر فضلا و محققین بمرکز جدید خراسان که در درباروی گرد آمده بودند و به
تالیفات علمی و فلسفی میپرداختند بوعلی سینا نیز در آن حلقه دانش و حکمت شامل
شود و با حمایتی که سلطان از علم و علماء دارد مانند ابوریحان بیرونی به
مشاغل علمی موظف گردد اما روزگار مجال نداد که حکیم نامور به غزنه
بیاید و پایتخت کشوری را که پدرش از آنجا برخاسته بود دیده بتواند. چون شرح
احوال او را علمای جهان به تفصیل نگاشتهاند و شخصیت بین المللی وی مربوط
بتمام بشریت است و در این راه تجلیلات مکرر بعمل آمده و در بارهاش نیز کتب
مفصل در این معنی نگاشتهاند بهمین قدر اکتفا رفت.
ابو ریحان محمد بن احمد بیرونی
وی بقول اکثر مورخان از خوارزم است تنها امام فخر الدین رازی در تفسیر
کبیر خود او را از هرات میداند. سلطان محمود چون خوارزم را گشود این حکیم
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.