Page 371

(٣٢١) محمود تنها ببلخ و هرات و بست قناعت نکرده استخفافی را که به سالاری خراسان داشت و آنرا برای حفظ مرکزیت پافغانی و بقای مدنیت و تهذیب کشور از بیگانگان امری ضروری می پنداشت و درین راه خودش و پدرش رنجها برده بودند از دربار بخارا در خواست نمود و ابوالحسین حمولی را برسالت بدربار بخارا فرستاد و تحف و هدایای (۱) شایسته نیز با او همراه نمود . و پیغام داد تا سالاری خراسان را بر عهد سابق بر او محکم دارند . اما ابوالحسین حمولی کار را بازگونه کرد چون به بخارا آمد و دید مقام وزارت عاطل است بجای آنکه وظیفه رسالت را که از دربار غزنه بدو ودیعه داده شده بود انجام دهد بوزارت آل سامان شادمان و مشغول گردید (٢) امیرسامانی ها نیز نظر به دسایس و تحریکاتی که بیگانگان اساس نهاده بودند بـداعیه سلطان وقعتی نگذاشت و سالاری خراسان را بدو تفویض ننمود . سلطان محمود چون این امر را مخالف آمال ملی ومنافع مملکت دید برآشفت و لشکر تهیه دید و بر نیشاپور حمله آورد بکتوزون شهر را تخلیه کرد و از دربار بخارا استعانت نمود امیر ابوالحارث شاه سامانی شخصاً بكمك شتافته به سرخس آمد . سلطان چون از آمدن امیرشنید با اینکه حشمت و عدت وجنگجویی رجال او بر قوای شاه بخارا فایق بود نخواست که حقوق اسلاف آل سامان بدست او ضایع شود و سلطنتی را که هموطنان بلخی او در ماوراء النهر قایم کرده اند از پا در اندازد و ناموس آن ملک دیرین بقوت او برود لہذا بدون جنگ از نیشاپور به مرورود شتافت (٣) و در حدود پل زاغرل منتظر وقایع نشست (١) ۲۰۳ - عتبی (٢) عتبی ۲۰۴ (٣) عتبی ۲۰۴ ابن اثیر ج ۹ صفحه ٥٨