Machine transcription
( ۳۰ )
مباشر مالیه است و میگوید پیش ازین صاحب این منصب را در ایران
امین الدوله میخواندند و حال حاجی محمدحسن را نظام الدوله لقب داده
اند بغیر ازوزراء بزرگ مستوفیان و منشیان نیز هستند که به معاونت
ایشان کارهای بسیار میگذرد و دفاتر جمع و خرج ممالک محول بایشان
است منزلیکه مستوفیان دران جمع میشوند دفتر خانه گویند [ صفحه ۱۵۳
باب ۲۳ تاریخ سرجان ملکم ]
در مملکت عزیز ماافغانستان نیز در اعصار گذشته مستوفی الممالك
و وزیر از هم فرق نداشتند و با القاپ نظام الملك امين الملك و كپيل الرعايا
و سر منشی های دیگر بنام دبیرالملك و منشی باشی و منشی وسرد بیر ولشکر
نویس با آنها همکار و موظف امور مالیات و جمع و خرج مملکت بودند.
غرض نگارنده از نگاشتن احوالات ایران اینجاست که زیبائی تشکیلات
اداری حكومت افغانستان با ممالک همجوار یعنی ایران و هند دران
اوقات تفاوتی از هم نداشته اند یعنی هر لقب و عنوانی که در تشکیل حکومت
ایران و غیره وجود داشت خواه مخواه در تشکیل حکومت افغانی عنوان
بالمثل و به تغییر عبارت وجود داشته است و مقصد دیگر آنکه مستوفی و منشی
های آن اعصار زود عهدهٔ وزیر و یا صدر اعظم را اشغال میکردند که مباشر
و یا متصدی امور ماليه [بمنزله مستوفی الممالك ] در آن اوقات از عهدهٔ
صدر اعظم و یا وزیر اول فرقی نداشتند.
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.
