Page image — the source of record
Machine transcription
شاه طهماسب برای پیشبرد نقشه خویش یعنی بیرون کردن افغانها از فارس با نادر افشار که تازه با جمعیت از طرفداران خود در خراسان بروز نموده بود، معاهده دوستی بسته بکمک او شاه اشرف را شکست داده مجبور بفرار ساخت، وقتیکه شاه اشرف بنواحی قندهار رسید، بحکم حسین خان هوتکی نایب الحکومه شهر قندهار مقتول گردید وحسین خان اعلان پادشاهی نموده از سنه ١١٤٢ الی ١١٥١ مستقلاً حکومت کرد.
بعد از شکست افاغنه در ایران بر شاه طهماسب دوم خطر جدیدی عارض گردید چه قوت واقتدار نادر افشار خراسانی روز بروز رو بازدیاد نهاد، تا اینکه در سال ١١٤٥ شاه طهماسب را خلع نموده، پسرش عباس میرزا را بنام شاه عباس سوم بر تخت نشاند ولی در حقیقت زمام تمام امور لشکری و کشوری در دست نادر بود. در سال ١١٤٨ بعد از فتح عثمانیها و تسخیر آذربایجان، گرجستان و داغستان، سران لشکر او ونمایندگان ولایات مختلفه ایران او را بسلطنت انتخاب نمودند و بشاه نادر شاه تاجگذاری کرد. ١٢ سال پادشاهی نادر شاه تماماً در لشکر کشی وتسخیر ممالك مجاور، قندهار وهند گذشت، ونادر در تمام جنگها غالب وفاتح آمده قلمرو بزرگی که عبارت از هندوستان، افغانستان ماوراءالنهر وایران باشد تشکیل نمود، وشهر مشهد را پایتخت آن قرارداد. در اردوی نادر سرداران افغان مقام بلندی داشتند وشون معتبر او از اقوام افغان مرکب بود، احمد خان ابدالی که بعداً بنام احمد شاه بابا سلسله پادشاهان درانی را در افغانستان تأسیس نمود، نیز از جمله منصبداران نادر افشار بود.
نادر در سالهای اخیر حیات خود با اتباع خویش از راه ستم وخشونت پیش آمده، آنها را بشورش وطغیان آورد ودر سال ١١٦٠ بدست منصبداران قزلباش خود بقتل رسید. بعد از مرگ او سلطنت بزرگ او تجزیه گردید: افغانها احمد شاه ابدالی را بپادشاهی انتخاب نمودند مملکت مستقلی را تشکیل دادند که از ولایات ذیل، بدخشان، بلخ، سیستان کرمان، بلوچستان، کشمیر، پنجاب، غور وکابل ترکیب یافته بود.
بعد از وفات نادر شاه افشار تا ابتدای قرن ١٣ سه تن از احفاد او در خراسان پادشاهی کردند، ولی هیچکدام بپایه مؤسس سلسله افشاریه نرسیدند وکدام کاریکه لایق ذکر باشد از آنها بظهور نرسید.
سلطنت ایران بعد از چند سال هرج ومرج در سنه ١١٦٣ بدست کریم خان زند، که یکی از منصبداران اردوی نادر بود افتاد، و او مدت سی سال بر تمام مملکت باستثنای خراسان که در دست افشاریه بود حکومت نمود و پایتخت او شیراز بود. بعد از وفات او بازماندگانش تا ابتدای قرن ١٣ سلطنت نمودند و در سال ١٢٠٩ خاندان زندیه بدست قاجاریان منقرض گردید.
بدیهی است که قرن دوازدهم با تمام زدو خوردها، لشکر کشی ها وجنگها برای ترقی ادبیات چندان مساعد نبود ازین سبب است که درین قرن فقط چهار شاعره بنظر میخورد و اگر شاعرات دیگری بوده اند، از آثار واشعار شان چیزی در دست نیست.
آغابیکم (آقائی)
آغابیکم در اوایل قرن دهم در شمال افغانستان زندگی میکرد (١) پدراو مهتر قرائی نام داشت ومهتر رکاب خانه خاص محمد خان ترکمان (شیبانی) بود. گویند آغابیکم
(١) پشتنی میرمنی صفحه ٢٠
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.