Page 28

( ٥١ ) آثار عتیقه کوتل خیرخانه موی سر بیشتر شباهت میرساند ، در گندها را ( صفحات شرقی افغانستان تا شمال غرب هند ) و آسیای مرکزی ، چنین هیاکل و تصاویر اشخاص وحشی بروتی و ریش دار شبیه این نمونه خیلی فراوان است . در آسیای مرکزی فتیله های ریش را مطابق تزئیناتی می ساختند که اصلاً بوضوح از آن نمونه گند هاری تحریف شده بود که فتیله های آن خیلی کم بزیر قاعده آمده بود (١) یعنی مصاحب مزبور کوپان دار و چشمانش بزرگ اما نسبت به چشمان رب النوع آفتاب ، کمتر از حدقه برآمده بنظر می آید ، گوشواره های او ، مدور شکیل و با يك ردیف مروارید حاشیه داده شده است . کلاه مخروطی شکلی بر سر دارد که پارچه دیگری در قسمت عقب آن امتداد یافته و برای پوشاندن پشت سر میباشد . برش مخصوص کلاه و کناره مروارید دوزی آن ، به فیتۀ تاج رب النوع آفتاب شباهت زیاد میرساند ، بالا پوش کوچکی برشانه دارد که نوکهای آن بواسطه حلقه برسینه اش وصل است . بازوی راستش بهوا بلند و در دست خود که انگشتان آن قات شده ، يك قسم چوب کوچکی را محکم گرفته که قسمت نوك آن اریب تراش یافته و در کف دستش چسپیده بنظر می رسد . دست چپ بطرف سینه برگشته و دران يك برگ مستطيل شکل دیده میشود . این شخص شلوار و موزه های ساده و بی زینتی را در بر دارد . معاون طرف چپ ، ریش ندارد و موهای مجعد او شبیه موی سر رب النوع آفتاب میباشد ، کلاهش عبارت از يك کلاه گوش پوشك است که دو دانه گل سدره ( بير ) تزئینات آن را تشکیل داده لباس این شخص بالباس مصاحب دست راست شباهت واضحی بهم میرساند . دست چپ او بر سپری تکیه دارد که حصۀ فوقانی آن مدور و حاوی زینتی است بشکل مربعات پست و بلند . در دست راست خود ، نیزۀ کوتاهی را محکم (١) کتاب را پورت ابتدائی « هیئت اعزامی روس در ترکستان » اولد نبورگ طبع سن پترز بورگ ١٩١٤ صفحه ١٠ شكل ٨ و ٩ . S. Oldenbourg: Expédition Russe au Turkestan, Rapport préliminaire