Page 76

۷۱ خوشحال خان در مدتی که قید ماند به نهایت ثبات و استقلال مقابله تمام مصائب و آلام را کرد- در حالت قید هم دو صد سبیت (۲۲۰) شعر دلگداز نوشته است که در دیوانش تا حال موجود است- بعد از رهائی تا قوم خود را از امارت حکومت مغلیه آزادی نداد مطمئن نه گردید یعنی جوانان پر جوش و با غیرت قوم خود را بر خلاف سلطنت مغولیه ترغیب و تشویق داده رفت بالاخر کار آزادی و کامیابی نصیب این جلیل القدر شد و از طوق غلامی خاندان مغولیه گردن قوم خود را رہائی بخشید که از جمله کارنامه های او میباشد- اقوام افاغنه خوشحال خان را بملک الشعرائی خطاب داده اند و تصانیف گرانبهای او را به نهایت عزت و احترام نگاه کرده میروند مذهب خوشحال خان:- اہل سنت و جماعت محب علماء حقیقی و متنفر از علماء سوء و شیخان ریاکار بوده- عادت و اخلاق:- خوشحال خان صاحب سلوک احسان و مروت و شجاع و سخی بود- با وجودیکه در ظرف سال مالک مبالغ بسیار میشد اما چون که آنر ابطور جوانمردی و سخاوت صرف و بذل میکرد بقول خود او گاهی بر او زکوۃ واجب نشده بود- قرار در کف آزادگان نگیرد مال نه صبر در دل عاشق نه آب در غربال شوق شکار را نهایت زیاده داشت چنانچه تا آخر عمر خود شکار میکرد تا که بضیا اجل خود شکار گردید-