Page 853

فتوحات اسلامی جلد ثانی (۲۶۰) خلافت سلطان احمد بن عبدالحمید که تعلیم جدید عسکری را می آموختند اقدام نمودند این اقدامات عساکر را به دو لو به تقسیم نمود دسته طرفدار تعلیم و دسته دیگر بر خلاف آن گردید آنانی که طرفدار تعلیم بودند متفرق شده فرقه مخالفین بر آنها هجوم برده خانه های شان را آتش زدند و تلفات زیادی بآنها رسانیدند صدراعظم محاصره شده مخالفین بر آنها قلعه ریختند و صندوق های بارود را که در گواده قلعه بود حریق نمود تا اینکه صدر اعظم مرد و در نتیجه نفری زیادی قتل و عمارات کثیری محروق گردید صدر اعظم قبل از مرگ خود بصورت خفی عائله و کنیزان خود را بیرون نموده بود لهذا بعد از مرگ مصطفی پادشاه صدارت عظمی را بسیف پاشا محول گردید بچین عطاء الله افندی از رتبه شیخ الاسلامی عزل و بجای آن عرب زاده محمد عارف افندی نصب گردید واقعات فوق در سال هزار و دوصد و بیست و سه هجری نبوی صورت وقوع گرفته بود درین حال سلطان مصطفی که محبوس بود فرصت را غنیمت یافته مکتوبی بقصد برانگیختن و شورش عسکری نوشته و ادعای نصب خود را واپس بسلطانی نمود مکتوب مذکور بدست یکی از علما افتاده و آنرا نزد شیخ الاسلام برد شیخ الاسلام علما و را جمع و راجع باینموضوع مشوره نمودند بالأخره رأی عمومی باین قایم شد که تا سلطان مصطفی زنده باشد دفع این شورش کرده نمیشود بهتر آن است که ادعای بستن آنرا از نزد سلطان نمائیم لهذا خلیب افندی قاضی اسلامبول را برای عرض اینموضوع بحضرت سلطان محمود انتخاب کرده و او را مامور این امر گردانیدند که رفته اراء علما را معروض دستجل سلطان مصطفی را استدعا نماید خلیب نزد سلطان رفته کیفیت را بحضور عرض کرد سلطان گفت اجرای این امر محال است و من هرگز بکشتن برادر خود اقدام نمی نمایم خاصه در حالتی که بناکشتن آن اختیار و تسلط هم دارم درین امر مجلس بزرگی انعقاد یافت خلیب راجع بچشم پوشی با رائی مجلس بسلطان عرض کرد که در حدیث آمده است (وقتی که دو خلیفه بی شوند یکی از ایشان را بکشید) سلطان بنا بر غمز برادر خود از من سخن سخت