Page 816

فتوحات اسلامی جلد چهارم ( 163 ) قتل حامیان حق اگرچه اکثر انقلابات تغییر بحر یک سیاست او بود تا ایکه با سلطان محمود بنام مقاتله کرد و پاد مکرا ممالک شد چون سلطان محمود وفات یافت در سنه هزار و دو صد پنجاه و پنج با سلطان عبدالمجید خان مصالحه نمود و شام و حجاز را بسلطان نامکور ترک نمود و سلطان ایالت اقطار مصر را موبداً بمحمد علی و اولادش سپرد و در هر سال چیزی از خراج علی التعین براین مقرر نمود و تا سنه دو صد شصت و چهار بدین منوال بود بعده محمد علی مرض عارض شد و دماغش مختل گردید ایالت مصر را بفرزند خود ابراهیم پاشا سپرد مدت ایالتش چهل و سه سال بود و ابراهیم پاشا یکسال ایالت کرد و وفات یافت بعده عباس پاشا بن طوسون پاشا الی سنه تاسنه دو صد و هفتاد پسر کشته گردید و سعید پاشا بن محمد علی پاشا تا سنه هفتاد و نه و... بود بعده وفات شد و اسمعیل بن ابراهیم پاشا والی شد و در سنه نود و شش خلع گردید و پسرش محمد توفیق پاشا والی شد و تا اکنون که سال تالیف هذا این نسخه سه چهارم است ذکر غلبه فرانسیس بمصر بدانکه مصر قبل از تسلط و تملک عثمانیان بدست ملوک چراکسه بود و آن طایفه یک بسیاری از حرکات و ترک و غیرهم داشتند چون دولت علیه بر مصر غالب شد و از دست ملوک چراکسه بیرون کرد ممالیک و اتباع ملوک مذکوره که در غایت کثرت بودند روز بروز افزون گشته امرشان قوت میگرفت و تغلب می یافتند و مر اکثر املاک و اراضی و محصولات و خراجات و برکات مصر مسلط گشتند و عصبیت و قومیت شان در تزاید شد در میان امرا و رؤسا بود و یکنفر امیر کبیر بود که حکمش نفوذ عامه داشت و در تحت سیاست و زیر مصر می بود و از طرف دولت علیه پاشا مقرر می گردید ظاهراً مطیع و منقاد او بودند ولیکن در باطن طاعت نمی کردند و در عزل وی میکوشیدند و بالجمله عزل و نصب والی مصر به قبضه اختیار خودشان بود و محصور و مداخل مصر مصرف ایشان صرف میشد و بدولت چیزی عاید نمی گشت و دولت نیز با ایشان طریق خودداری پیشه کرده بود و از حیثیت کثرت محاربات و مقاتلات بانصارا بدفع و قمع ایشان پرداخت نمی توانست تا اینکه تغلب ایشان بجای رسید که بر عموم مسلمانان ظلم و ستم می نمودند و دست تعدی دراز میکردند و با طوایف نصاری و یهود و غیر هم خصوصاً تجار نصاری جور و بیداد می کردند و آوازه ستمکاری شان بر همه اقطار شایع شد درین اثنا دولت فرنسیس نفرت عموم اهالی مصر و تباین قلوبشان را مقدم دانسته بر تلک مصر و قلع و قمع ممالک متغلبین طامع و جسور گردید و درا