Page 60

فتوحات اسلامی (۴۷) فتح بلاد ساحل دمشق گریز خود را مفقود نموده در بین گل و لای که تعبیه نموده بودند افتاده و در دام گسترده خود گیر آمده مسلمانان چنان ایشان را ذلیل ساختند و نیزه ها خود را از خون ایشان گلگون ساخته از معرکه دور نمودند که موقع هزیمت شان محلی بود بموضع روغ بقتل رسانیدند و اهل روم که اینحال را دیدند با وجودیکه هشتاد هزار نفر بودند بجز انکه بگریزند شان کسی خلاصی نیافت در ان آب و گلی که خداوند بخیر مسلمانان در ان حفر نموده بود و مسلمین اکراه مینمودند مجاهدین از ان گل و لای معاونت شایانی دیدند و بعد از فراغ محاربه مجاهدین اموال غنیمت را قسمت کرده حضرت ابی عبیده بطرف یزید بن ابی سفیان که از طرف ابا عبیده والی دمشق مقرر گردیده بود دحیه کلبی را بطرف تدمر والی ولایات حوران را بطرف عمان و بلقا فرستادند و ابی الاماهر قشیری را به حوران ارسال نمود این دو امیر که بطرف مواضع ماموریه رفته اهالی انجا از طریق صلح پیش آمدند یزید بن ابی سفیان ایشان را در ان موضع والی مقرر نمودند یزید خودش بطرف عرقه و جبل ویروت که بسواحل مشقند رفته برادرش معاویه نیز در مقدمه او میرفت پس از رسیدن بمواضع مذکوره آنها را بآسانی فتح نموده معاویه در عرقه والی گردید و طوایف زیادی را از آنجا فرار نمودند در زمان وفات حضرت عمر رضی الله عنه و ابتدای خلافت حضرت عثمان رضی الله عنه اهل روم بر بعضی ازین ولایات غلبه نمودند بنا بران حضرت معاویه قصد ایشان انموده دوباره در تحت تصرف مسلمانان آورده آباد گردانید و از افراد مردان کاری مملو ساخت بعد از انکه حضرت عثمان رضی الله عنه بر تخت خلافت نشستند معاویه را بولایت شام تمام مقرر و منصوب گردانیدند و حضرت معاویه سفیان بن مجیب ازدی را بجانب طرابلس فرستاد و طرابلس عبارت از سه شهر که یکدیگر قریب مجتمعند و سفیان در مرج که از طرابلس بفاصله چند میل دور است حصاری بنا نموده که موسوم به حصن سفیان است ابی سفیان چون بطرابلس رسید بر او بحرآ آنرا محاصره نمود چون محاصره شدت یافت تمام اهالی آن به یکی از سه شهر رفته محصور گردیدند و مکتوبی بملای روم فرستادند که ما را امداد نمائید یا برای ما کشتی بفرستید تا که فرار نموده بروم بیایم ملای شان از مطالعه مکتوب دانسته گشته و کشتی زیادی برایشان فرستاد چون کشتی ها بدیشان رسید در عین شب سوار گشته فرار را بر قرار ترجیح دادند سفیان چنان عادت داشت که شب را همراهی عسکر خود در حصار خود گذرانیده علی الصباح بطرف دشمن سیر مینمود فردای آنروز که اهالی طرابلس فرار نموده بودند سفیان بطرف دشمنان شتافته شهر را از دشمنان خالی یافت لهذا خبر فتح را بمعاویه فرستاد و معاویه جمعیتی از یهود را برای سکونت در طرابلس تدمر موضعیست از توابع دمشق حوران شهریست در نورانی بیمار از توابع دمشق عمان شهریست حورانی و بلقانی عرقه شهریست در دمشق طرابلس و عرقه بکسر عین مهمله و سكون رابست بيروت شهریست در ساحل شام در شمال دمشق طرابلس معرب ترابلی طرابلفظ یونانی بمعنی سه و پلیه شهر را گویند و اینجا مراد از سه شهر است مقصدی که از شمال دمشق بساحل بحر روم واقع در غوطه دمشق موضعیت در دمشق بکسر دال و سکون جیم بکسر حاء و سکون یای تحتانی بفتح طاء مهمله ميم میم بمعنی جبل مروزین بفتح میم و سکون زاء میم میم میم میم میم