Page 1055

فتوحات اسلامی جلد ثانی (۴۶۲) حسن سیرت حضرت عمر رض میفرمایند که پر خواب شدند بعد از خراج دادن بر تا انیکه شنیدیم من آواز خواب شان را پسر در خواب گفتند چه گمان میکرد محمد به پروردگار خود اگر ملاقی میشد خدا را و این سر هم در نزد او می بود حسن بصری رضی الله عنه فرمودند یافتم هفتاد نفر را از صحابه رسول الله صلی الله علیه وسلم که نبود یکی از ایشان را مگر بجامه ا، و نهاد یکی از ایشان در میان خود و زمین چیزی هرگز و وقتیکه خواب میشدند جسم خود را بر زمین می نهادند و جامه خود را بالای خود می پوشیدند و نیز حضرت حسن رضی الله عنه فرمودند که داخل شدیم بر صفوان بن محرز و او در خانه بود از نی آویزان شده بود براد و قریب بمسقط شده بود کسی برایش گفت چرا اصلاحش میکنی گفت بیمار مرده است که مرده و این قایم بوده بر حال خود رسول صلی الله علیه وسلم فرمودند کسیکه فوق از بنای لازمه خود بنا کند روز قیامت تکلیف میشود باین که بردارد آنرا به پشت خود و در خبر است که هر نفقه اجر داده میشود برای بنده مگر آن که در تاب و گل اتفاق کند قوله تعالی تلک الدار الاخرة نجعلها للذین لا یریدون علوا فی الارض ولا فسادا و گفته اند مفسرین که این علو و فساد ریاست است و تطاول در بنیان رسول صلی الله علیه وسلم فرمودند برای مرد یکه شکایت میکرد از ضیق مکان اتسع فی السماء یعنی فراخی کن در جنت و نیز فرمودند صلی الله علیه وسلم که هر بنا و بالست بر صاحب خود روز قیامت مگر آن بناییکه بعلت دفاع حرارت و برودت باشد حضرت عمر رضی الله عنه در راه میرفتند قصری دیدند که از کچ و خشت پخته بنا شده بود پس بگیر گفتند فرمان گمان نداشتم که درین زمان کسی باشد که بنا کند آنچه بناکرده است هامان برای فرعون نا وقد لی یا هامان علی الطین یعنی برافروز برای من ای هامان بر گل یعنی خشت پخته بساز برای من و اول کسیکه خشت پخته ساخت هامان بود که برای فرعون ساخت و اول کسیکه بنای خشت پخته و کچ بر آورد ساختند فرعون بود که او را جبابره می نامند و یکیست آراسته و زراندود بعضی اهل سلف جمعی او بعضی صحابه دیدند فرمودند دیدیم همین مسجد را که بنا شده بود از چوب خرمای خالص و بعد ازان دیدیم در زمانه دیگر که بنا شده بود بگل و نی و بعد ازان درین حال می بینیم که بناشده است بخشت خام پس صاحبان چوب خرما از صاحبان گل بهتر بوده اند و صاحبان