Page image — the source of record
Machine transcription
صفحۀ ( ٤٥ ) سال اول ـ مجلۀ کابل شمارۀ ( ٨ )
در ولایات افغانستان بتفاوت زمان بعمل آمد ، لهذا بعلاوۀ اختلافات ملوك الطوایفی ماقبل الاسلام ، مغایرت های مذهبی نیز بوجود رسیده ، و از جنبه سیاسی مملکت را تا قرن یازده مسیحی در حالت آشفته و پراکنده ئی نگهداشت ، میتوان گفت از قرن شش میلادی ( تسلط تورکها و فارسی ها ) تا قرن یازده ( تاسیس دولت غزنوی ) افغانستان بکلی از نعمت وحدت سیاسیه محروم بوده، و ولایات مملکت به خود سری و استقلال های داخلی در تحت اوامر رؤسای مستقل ملی مشغول و معتاد گردیدند . معهذا هنگام احتیاج ، روابط ملیه بین بعض حکمدارهای مستقلۀ افغانستان غالباً موجود و برقرار بود ، و این مطلب از هجوم اعراب بولایت سیستان و اراکوسیا روشن میشود ، سوقیات عسکری و محارباتی که کابلشاهان ، در مقابل اردوی عرب و حجاج ثقفی ، برای دفاع از حقوق حکمرانهای سیستان و اراکوسیا ، بروز داده اند ، از قبیل همان روابط ملیه است که در بالا گفتیم .
علی ای حال اراکوسیا در دورۀ قبل الاسلام یکی از ولایات متمدنۀ افغانستان بشمار میرفت . در مرور آن اعصار السنۀ آریائی قدیم اراکوسیا در اثر تسلط یونان و هند از هم رفت ، و زبان زابلی که شعبۀ ازان بود ، زبان اراکوسیا گردید ، زبان زابلی مثل السنۀ سکزی و هروی یکی از لهجه های آریائی افغانستان بوده و تفاوت کوچکی باهم داشتند ، و این زبان تا اوایل دورۀ اسلام در اراکوسیا مروج بود ، و بعد ها در اثر رسوخ عربیت متروك گردید . و زبان پشتو که زبان کوهساران اراکوسیا بود در جلگه های آن داخل گردیده ، و ازینجا در تمام ولایات سیستان شرقی و آریانه بسط یافت و تا امروز زبان ملی آنسرزمین است و بر عمومیت زبان پشتو مهاجرتهای داخلی طوایف افغان در صفحات اراکوسیا و سیستان و آریانه و حصص شمالی بلوچستان بسی افزود .
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.