Page 192

صفحه ( ٣ ) سال اول - مجله کابل شماره ( ٤ ) مثلاً : یکی دارای قوه اراده ومعتمد بنفس خود بوده ومیداند که رسیدن بسر منزل ترقی وخوش بختی یا توقف در زاویه شقاوت وبد بختی وابسته بهمت یا ضعف نفس واراده خود وی است ولی فاقد مزایای عقلی وممیزه بوده وبا وجود فعالیت وتوانائی از روی صحت عمل وسنجش عقلی اقدام بکار وعمل نمیتواند و درعین زمان چیزهای ممکن را مشکل وغیر ممکن دانسته وتفكيك صحت وعلت کاررا نتوانسته بالاخره مایوس میشود ؛ البته این فضیلت وی بی نتیجه مانده کاری از ان برای نجات وخوش بختی خود ساخته نخواهد توانست . گویا دارندهٔ این صفت مانند شمعی است که در خانه تاريك بوده و روشن نمیشود . یا همچنان اشخاصیكه نورخرد وشعاع عقل درقلب ودماغ شان تابیده ومیتوانند بروشنی آن پی بكنه هر چیزی برده وزود تر جاده های صاف وهموار ترقی وسعادت را پیدا كنند ؛ ولی قوه سعی وعمل دروجود آنها خسته وعلیل بوده واعتماد بنفس واعتقاد بتاثیر اراده را ندارند ودر مشی طرق عمل عزم وتصمیم نمی نمایند ! این طبقه هم فاقد نتیجه بوده عدم ووجود این فضیلت برای شان مساوی و باشخاصی می مانند که در شدت فقر واحتیاج ، نعمت وسعادت را از دورجائی دیده وبرای جلب وتحصیل آن قدرت وحركتی نداشته باشند !! فطرت عالی انسان وطبیعت مدنی آن اساساً متقاضی جلب راحت ودفع مضرت است ودایماً آرزودارد در حیات خود خوش بخت بوده بموانع وزحماتی متصادف نشود ولی از آنجا که آرزوها و آمال سعادت جویانه نوع بشر محصور ومحدود بچهار دیوارغوایق ضعف ، اوهام ، جهل وتذبذب است ونمیتواند بدون مجهز شدن وتوسل جستن بوسائل : عقل روشن واتكاء بنفس یعنی سعی وعمل ، عزم وثبات دیوارهای فلاکت وبد بختی را شکسته وبجاده سعادت حیات رهسپار