Page 1853

شماره ( هفتم ) سال دوم افغان در هندوستان ( ٦٣ ) پنجاب تعقیب کرده بر گشته در حوالي كوهستان نندنه و بالنات قلعهٔ نظامی ساخته و موسوم بقلعه رهتاس گردا نید ، وخود بجانب هند بصفت شهنشاه کل هندوستان حركت نمود ، وبعد از ورد بآگره ولايت بنگاله را که دارای حدود مشخص وتقریباً مستقل بود پارچه پارچه کرده بحکام متعددي سپرد ، متعاقباً عسکر كشيده ولایت مالوه را اشغال و بعمال شیر شاهی تحویل داد . بعد از كمي شير شاه قلعة مشهور رتپهور را فتح كرد و در سال دیگر ( ٩٥٠ ) ولایت ملتان را از تصرف بلوچها کشید ، وقلعه را پسین را در نتيجه محارب متعدده از راجه پور نمل گرفت . شیر شاه بعد ازین فتوحات عسکر به تسخیر ولایتمار وار کشید و مالديو نام راجه ولایت نا كور وجود هپو ر را که از عظیمترین قوت های هندو بود در نواح اجمير بشکست ، شیر شاه درین محاربه بقول مورخین هشتاد هزار سواره افغان داشت و دوازده هزار راجپورت را در یکمیدان معدوم نمود . بهرحال شیر شاه پس ازین فتح بزرگ بسهولت قلعه چتور را اشتغال نمود وخودش در شهور ٩٥٢ در حاليكه معر و قترین قلاع جنگی هندوستان ( قلعه کالنجر ) را در محاصره کشیده بود ، دراثر نارنجکی که سهواً در مخزن جباخانهای او آتش گرفت ، سوخته و همینکه قلعه مفتوح شد رخت بسرای دیگر کشید ، محمد قاسم مینویسد شیر شاه در حالیکہ بآتش سوخته و در بستر نزع او فتاده بود هر گاهی که بهوش می آمد صاحب منصبان نظامی و عساکر دلیر خود را بهجوم قلعه فرمان میداد ، شاعري تاریخ فوت این پادشاه را درین دوبیت اظهار نمود : شیر شاهی که از مهابت او شیر و بزآب را بهم میخورد چون برفت از جهان بدار بقا گشت تاریخ او ز آتش مرد شیر شاه یکی از مشهور و لایق ترین پادشاهان آسیاست و بقول فرشته دورهٔ تحصیلات او در شهر جانپور که مرکز علمای آنعهد بود بپایان رسیده است . مورخین هنداو را بشدت عقل وشجاعت ، عفت وعدالت میستایند ، واقعاً کار نامهای سیاسی و نظامی ومدنی او کمتر نظیری در تاریخ هندوارد ، ترتیبات سیاسی و اداری شیر شاه نه تنها از طرف اخلاف مغلی او تعقیب گردید بلکه تا امروز قسماً از طرف زمامدا ران هند سرمشق زندگی شمرده میشود ، وما ٦٩٢