Page image — the source of record
Machine transcription
( ٥٩ )
شماره ( هفتم ) سال دوم
دولت ، حکومت ، رعیت
موافق باین احوال ولی عادات سلف و تقلید های قبیله را نیز حفاظت کرد و از پنجهٔ ( قاضی بزرگ ) در جماعت خود گردید .... و دران زمانه ها سه وظیفه در دست داشت که عبارت از قضا و تشریع و اجرا بوده یعنی تسلط تنفیذی
لاجرم این انتظام اهلی قیام بر صحت نسب داشت و از همان وحدات موتلفه و جماعات اصلیه اساس و ارکان دولت ترکب پذیرفت . و این در وقتی بود که افراد این جماعتها کلوخ را مسکن ساخته از گل قرار گاه ثابتی برای خود تهیه میدیدند و غزاة فاتح گردیده اراده و خواهش خود را بر مغلوبین اجرا میداشتند .
و اگر گوئیم : این عناصر جدید اجتماعی که از هجرت و غلبه و کسب پیدا شده در انتظام دولت دارای مقام اول است باز هم مبالغه نبوده و بلکه بعضی علما مانند استاد ( کومونس ) تملك خاص را نخستین باعث تاسیس دولت میدانند ..
و بنابرین آغاز دولت از هنگامی است که اولین شخص بر منافع مشترکه در بین عموم دست دراز کرده .
ولیکن قبائل وقتیکه استقرار گرفتند و نمو پذیرفته بسیار شدند قاعده تنازع بقا را فرا میگیرند . و غالباً اتحاد بر قاعده استعباد اجرا مییابد چنانکه غالب مغلوب را بنده و برده میگیرد . و گاهی بر اساس امتزاج و اختلاط صلحی اختیاری جریان مییابد . بدیهی است که از امثال این احوال و معاملات شرائطی پیدا میشود که تسلط يك فرقه بر دیگری از ان ظهور میکند و این شرایع در هر دو نوع صلحی و حربی بر مطالبی دلیل میشود که احوال طاری بعد از اتحاد مقتضی آنست .
٦٨٨
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.