{"book":"adl0986","page":1847,"text":"( ٥٩ )\nشماره ( هفتم ) سال دوم\nدولت ، حکومت ، رعیت\n\nموافق باین احوال ولی عادات سلف و تقلید های قبیله را نیز حفاظت کرد و از پنجهٔ ( قاضی بزرگ ) در جماعت خود گردید .... و دران زمانه ها سه وظیفه در دست داشت که عبارت از قضا و تشریع و اجرا بوده یعنی تسلط تنفیذی\nلاجرم این انتظام اهلی قیام بر صحت نسب داشت و از همان وحدات موتلفه و جماعات اصلیه اساس و ارکان دولت ترکب پذیرفت . و این در وقتی بود که افراد این جماعتها کلوخ را مسکن ساخته از گل قرار گاه ثابتی برای خود تهیه میدیدند و غزاة فاتح گردیده اراده و خواهش خود را بر مغلوبین اجرا میداشتند .\nو اگر گوئیم : این عناصر جدید اجتماعی که از هجرت و غلبه و کسب پیدا شده در انتظام دولت دارای مقام اول است باز هم مبالغه نبوده و بلکه بعضی علما مانند استاد ( کومونس ) تملك خاص را نخستین باعث تاسیس دولت میدانند ..\nو بنابرین آغاز دولت از هنگامی است که اولین شخص بر منافع مشترکه در بین عموم دست دراز کرده .\nولیکن قبائل وقتیکه استقرار گرفتند و نمو پذیرفته بسیار شدند قاعده تنازع بقا را فرا میگیرند . و غالباً اتحاد بر قاعده استعباد اجرا مییابد چنانکه غالب مغلوب را بنده و برده میگیرد . و گاهی بر اساس امتزاج و اختلاط صلحی اختیاری جریان مییابد . بدیهی است که از امثال این احوال و معاملات شرائطی پیدا میشود که تسلط يك فرقه بر دیگری از ان ظهور میکند و این شرایع در هر دو نوع صلحی و حربی بر مطالبی دلیل میشود که احوال طاری بعد از اتحاد مقتضی آنست .\n\n٦٨٨","chars":1279,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01847.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1847","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1847","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}