Page 1754

شماره ( ششم ) سال دوم افغان در هندوستان ( ۸۹ ) بابر بعدازین فتح بزرگ در ۱۲ رجب ۹۳۲ شهر دهلی را کشاد و در ۲۲ رجب آگره را داخل شد و تمام آن خزاینی را که در عرصهٔ عمر ها جمع شده و در آسیا نظیری نداشت در یکروز متصرف گرید وازان جمله بود یکدانه الماسی که از خزانهٔ سلطان علاؤ الدین خلجی شهر یار مالوه بدست شهنشاه دهلی افتاده بود فرشته مینویسد این الماس مشهور را که هفت مثقال وزن داشت و جوهریان خراج یکروزهٔ تمام ربع مسکون میدانستند بابر به همایون پسر خود بخشید (۱) بعلا وه بابر از فرط خوشحالی تمام خزاین نقدی را بفا میل و سر داران اردوی خود بخشیده وحتی در افغانستان و ثمرقند و کا شغر مقداری بدوستان خود فرستاد، منجمله بفرمود تا نفوس شهر شهیر کابل را که بابر اورا میپرستید شمار کردند واز روی سر شماری بهر نفر یکشاهرخی ( یکمثقال نقره ) ار سال کرد ، هندیها که این وضع دور از عقل بابر را دیدند اورا قلندر نام نهادند . بابر با آنکه در نظر اول فاتح هندوستان بنظر آمده از پنجاب تا آگره بدست داشت معهذا هنوز شهنشاهی هند اورا مسلم نشده بود ، زیرا انقراض قطعی قومی مثل افغان که از سه صد سال متجاوز در سر تا سر هند ریشه دوانده بودند چندان آسان بنظر نمی آمد، از طرف دیگر هند و ها هم که قرن ها در زیر تاثیر عادات ، مدنیت ، زبان افغانها پرورش یافته بودند بسهولت نمیتوانستند حاکمیت قوم جدید تری را تن دهند ، لہذا در تمام حصص مملکت هند علم های جهاد افراشته گردید ، چنانیکه قاسم خان افغان در سنبل ، علی خان فرملی افغان در میوات ، محمد رتبون خان در دهولپور ، تا تار خان افغان در گوا لیار ، ( ۱ ) این همان الماس معروف به ( کوه نور ) است که در زمانه فتور خانوادهٔ بابر در هند در قرن ۱۸ مسیحی بدست نادر شاه ترکان افتاده بعداز مرگ نادر شهنشاه مشهور افغا نستان احمد شاه بابای بزرگ الماس مذکور را زیب تاج خود قرار داد ، در قرن ۱۹ مسیحی هنگامی که شه شجاع الملك افغان در محبس رنجیت سنگ پادشاه لاهور بود این الماس را مجبوراً از دست داد : بعداز انقراض دلیپ سنگ آخرین پادشاه لاهور ، گورنر انگلیس هند او را به و کتور یا ملکه انگلستان هدیه کرد که تا هنوز در خانوادهٔ سلطنت انگلیز باقیست . و این الماس قبل از انکه تراش شود ۳/۸ ۷۹۳ قیراط وزن داشت و حالا ۱/۱۶ ۱۰۶ قیراط و زن دارد ، واز جملهٔ ده پانزده دانه الماسهای مشهورهٔ عالم بشمار میرود . ۶۱۸