Page 1339

شماره ( سوم ) سال دوم مجله کابل ( 84 ) از نقش و نگار در و دیوار شکسته آثار پدید است صنا دید .... را پس هیچ دانا و بصیری نمیتواند که در هیچ شاخهای علوم ورابطه تمدن و ارتباط علمی لوجد وجهد برتری و غایه خسته گی ناپذیر عرب انکار نماید ازین سبب است که مؤرخین قدیم و مصنفین جدید دحالت عرب را درین قرن ( واسطة العقد ) قرار داده اند همین عقدیست که يك سر آن را بتمام علوم وفنون قدیم دنیا بسته واز سردیگر ترقیات جدید را بعقد های متینی استوار کرده اند در قرون وسطی علاوه بر فلسفه عرب در جمیع مکاتب و مدراس اروپائی طب عربي نصاب تعلیم و کورس تدریس متعلمین غرب بوده است ذکریای رازی ابن رومی ـ ابن سینای بلخی ( افغانستان ) ابن رشد اندلسی ـ ابن بطوطه ـ ابن زهر ابن طفیل ـ ابن مسکویه از جمله هنرمندان آن زمان بوده اند ـ قانون ابن سینا در حوزهای تدریس و تعلیمی روم و پاریس تا اواخر قرن شانزدهم مسیحی معمول ورواج تمامی داشته است و در تاریخ طب مثل تاریخ فلسفه از اسامی معرف ابوی سینا ـ ابری رس دی گریت ابوی پا کا که مراد از شیخ الرئیس ابن سینا وابن رشد و ابن ماجه باشد ذکرها کرده و نامها برده اند و كتب هريك ماخذ معتبر و مدارك صحیح آنها قرار گرفته است . از بیانات فوق میتوان پی برد که ذوات گرامی آنها در ایام گذشته چقدر سرمایه علمی اهل غرب بوده شهرتهای فوق العاده حاصل کرده اند . در بعضی ديرهای قدیم « روما » و « میلان » وغيره چوکات های زجاجی رنگین دیده میشود که علاوه بر تصویر ارسطو ـ سقراط ـ بقراط ـ جالینوس ـ افلاطون تصاویر بوعلى سينا فارابی ـ ابن رشد ـ ذکریای رازی و غیره را در بر گرفته است و اینها تا حال در محلات پاپ ها موجود و نمایان است و بعض مستشرقین عکس های آنها را در در مصنفات خود آورده اند . و اسباب عروج و شهرت تمام این علم طب عرب همانا اصطلاحات فنی آن زبان بوده و تا امروز زبان زد دير اقوام اروپاساری است ـ زیرا اگر آنها از کتب غرب برداشته شود پس برای اروپائی چه در اسما و چه در افعال معتنا بهای ایشان هیچ نامی و اثر شانداری باقی نخواهد ماند . زبان انگلیسی نسبت بدیگر زبانهای اروپا اصلا کم بضاعت است با وجود آن نمونه الفاظ آتیه برای قاریین کرام اهدی گردید تا مشاهده کنند که چقدر مرهون عرب میباشند . ۲۹۲