Page 62

(٥٥) عسکر شاهی واقع گردید و تا آن وقتیکه شاه شجاع قیصر را بخشید او هم چنان ماند ولی بعد از آن تسلیم نمود (۱) و پاداش اینقدر شرارت و اغتشاش محکوم بمرگ گردید (۲) شاه شجاع درین وقت اکرم خان بارکزائی را در عوض شیر محمد خان مذکور بوزارت برداشت این اکرم خان اگرچه بسیار دلیر بود ولی يك وضعیت متکبرانه و گردنه داشت و ازین رو شاه برای آنکه ازو جلوگیری کرده باشد از طرف خوانین پارسی که بدربار او بودند با و اعتماد نامداد. (۳) شاه شجاع بعد ازین مقابل فتح خان و دوست محمد خان که بعد از خراب کردن کامپ شاهی در دره بقند هار رفته و قشون بزرگی جمع آوری نموده بودند تا حقوق شاه محمود را که خودشان دعوت کرده بودند حاصل و بکابل حمله نمایند شتافت (٤) پیش از آنکه شرح گذارشات این قشون کشی بپردازیم لازم است بدانیم که چگونه محمود شاه بفرار از بالا حصار کابل، کامیاب و بهمر اهی وزیر معزول و برادرهایش موفق گردیده . مسئله ازین قرار بود که سردار فتح خان در موقعیکه در کابل بی نظمی و اغتشاش جریان داشت که در نتیجه نارضائی از وزیر شاه شجاع بظهور رسیده درصدد بود که عباس را بر تخت بنشاند و شیر دل خان برادر خود را بمرکز فرستاد تا آقای قدیم خود را امداد بنماید که نجات یابد «٥» مشارالیه پیش بینی داشت که بشیر دل خان مشوره دهد که محضا قزلباش ها را طرفدار خود بسازد تا او را امداد بنماید. زیرا او مطمئن بود که این عساکر حمایتی را که فتح خان دره نگام کشمکش آنها باسنی ها فراموش نکرده از دل با شیر دل خان معاونت خواهند کرد ولی ازینکه مورد نفرت شاه خواهد شد فکر نکرده بود حقیقتا کاری که بشیر دل خان سپرده شده بود آسان نبوده زیرا این عمل منتها مهارت مواظبت و چابکی میخواست ترجمه آقای پژواك با وجودیکه شاه مخلوع از طرف پهره داران شاه شجاع به کمال مواظبت نگرانی میشد قزلباشها توانستند که با او رابطه قایم نموده و اسبابی با وبرسانند که در راه فرار و خلاصی او از محبس باو كمك كند . محمود شاه در اثر این امداد به کمال اشتیاق و سر گرمی داخل عملیات گردیده در راه سعی و عمل گریختن قدم گذاشت چنانچه شالی از تعجب نیست که ظرف هشت ساعت نقبی کنده که از ان عبور نمود. و در ظلمت شب از حجره که در آن محبوس بود بر آمده و فرار نماید وقتی از آن جا خارج شد بازهم با مداد قزلباشه ی مذکو ر پناهگاهی در یکی از زیارت های که در مجاورت بالا حصار واقع بود راه یافته و در آن جا مخفی شد این موضع با شاخچهای درخت و دیگر اسبابی که برای پنهان او ضروری بود پوشیده شد تا آنکه اگر کسی از طرف شاه برای جستجو و تعقیب محبوس گریخته بر آمده باشد توجه (۱) صفحه ۵۹۹ الفنستون وصقحه ١٦٠ کتاب مولفه شیرازی (۲) صفحه ٦١ جلد اول حیات امیر دوست محمد خان مولفه موهن لال (۳) صفحه ٢٥٩ جلد دوم سفر در شمال هند مؤلفه کولونی (٤) صفحه ١٦٠ تاریخ احمد شاه درانی مولفه شیرازی. (٥) صفحه ۵۹۸ سلطنت کابل مولفه الفنستون صفحه ٢٥٦ جلد دوم مولفه کولونی. وصفحات ۱۱-۱۰ یادداشت های يك مارش از سند و افغانستان.