Page 12

( ۱۰ ) زیارت بود برخاسته و چون اوضاع و اطوار احمد خان را بدقت مراقبت نموده بود گفت که خداوند احمد خان را که از بزرگترین و نجیب ترین اقوام وخاندان های افغانیست برای حکمرانی وشاهی شما خلق کرده است و اگر شما بخواهید با پلان ایزدی مخالفت ورزید البته اوتعالی نیز بغضب وقهر خویش بشما نازل خواهد فرمود . وبعد از آن از خوشه های گندم که در یکی از کشت زارهای مجاور بود دسته تشکیل داده و آن را بر سر احمدخان گذاشته گفت ( اینست تاج شاهی تو ) درینوقت حاجی جمال خان که پیشتر امید این انتخاب را بـدل می پرورانید برخاسته و دست بیعت خویش را جانب احمدخان دراز نموده و تمام قبیلة خویش را برای امداد او مهیا ساخت (۱) دیگر سرداران افغانی نیز رویة او را تعقیب نموده و با احمد خان بایع شدند (۲) تصور دیگری که در بارة انتخاب احمدخان میشود اینست که سرداران قومی او را صاحب قبیلة كوچك و كمزور افاغنه یعنی سدوزائی دانسته و طمع او را در مقامی برای و صوابدید آنها عمل نماید آسانتر یافتند تا اینکه یکی از دشمن صاحب قوم را وقتی اگر خواهند از پا در آورند اسفا کمزوری ذات سدوزائی ها برای تمام اقوام ابدالی و علی الخصوص بارکزائی که بیشتر متعصب بودند بهانه ئی ساخته و اسباب میلان آنها را برای انتخاب احمدخان تهیه نمود . در اینکه احمدشاه ازین سرداران برای الشکر گذار بوده و با نها احترام میکرد هیچ جای شک نیست و در تمام امور مهمه مملکتی مشوره آنها را خواسته و از تصویب آنها جز بدلیل سر نمیگشد و نیز تمام وعده های را که با نها میداد بموقع ایفا می نمود ، البته اینهم واضح است که بیشتر خصو صیات او با حاجی جمال خان بود ، با وجود این تمام اختیارات را بدست خود گرفته و خزائن مملکتی را بشخصه تصاحب نموده بود که در جمله آن کوه نور مشهور که آنرا از ندر شاه بدست آورده واو را در عـــوة واقتدار بر ابدالیها كمك ميكرد نیز در دست داشت . در هزار سوار همواره در تحت اثر انضباط بود و محل اعتماد او قرار گرفته بود ، در مدت بیست سال سلطنت خویش سرحدات مملکت افغانستان را در جنوب تا ستلج و ملتان و آنسوی دریای بزرگ تا مرو رسانید. احمدشاه در سال ۱۷۷۳ در شهر جدید قندهار که در زمان حیاتش پایتخت تمام افغانستان بود وفات نمود . (۳) بعد از مدت کمی حاجی جمال خان نیز با و پیوسته و چهار پسر بنام رحیم داد خان ـ پاینده خان ـ هارون خان ـ بهادر خان از او باز ماند ، پسر دومی او پاینده خان پدر همان دسته سرداران متعددیست که از ضعف بازمانده گان و جانشینان اولاد احمد شاه استفاده کرده و رول های مهمی را بازی کردند پاینده خان شخصاً خدمات بزرگی به تیمور شاه پسر و جانشین احمدشاه درانی و پسر تیمور شاه بنام زمان نمود چنانچه زمان شاه در حقیقت بقوة و مدد او بر تخت شاهی جلوس نمود . در فصل های آینده وقتیکه شرح وقایع زمان تیمور شاه و زمان شاه و میدهیم البته ذکری از خدمات قابل تقدیر و تمجید این شخص خواهد نمود . (۱) .cf. Ma. Mune افغانستان صفحه ٤٧ ، مكمون اشتباه کرده است که میگوید سرفراز خان که نام اصلی او پاینده محمد خان بود باحمدخان مدد کرد زیرا پاینده خان در زمان جانشین احمدشاه تیمور شاه روی کار آمد . (۲) cf فریزر ـ تاریخ افغانهاء صفحات ٩ ـ ٦٧ (۳) فارستر . « سفر از بنگال تا انگلند ، II صفحه 33 غزنی باج گذار اش (۱۰۰۰) ب سردار محمد ع سید سرور و عبدالغنی ن رجب علی یوم ٢ م روز ٣ م *