Page 119

(۱۱۲) درشکار با او یکجا شد نه پیشنهادات صالحوخان (۱) هرگز از طرف محمود شاه مورد قبول واقع نمی‌گردید اگر صرف این شاه میدانست که پیروان وطرفه داران دوست محمدخان با اسپ های خویش آمده وتیار وجلو آنها آماده بدست خویش داشتند وبشدت انتظار میکشیدند که طرف مقابل چه وقتی بمیدان خواهد آمد که گریخته ودوست محمد خان را برجا بگذارند در حقیقت دوست محمد خان تا وقتیکه دلاور قیل الذکر آمده و باو پیوست ابداً گمان نمیکرد که عساکر شاهی فرار کرده اند چنانچه صرف خبری را که آنها باو آوردند استماع وقبول نموده برای تصرف خیمه ها و اسباب ولوازم حربی دشمن پیش رفت وقتیکه قشون محمود به غزنی رسید کامران دید که چشمان ضعیف شده و خیلی کسان ازو رفته اند و هنوز خوانین بزرگ مطیع وطرفدار او میباشند ودوباره بفکر مارش بطرف کابل افتاد ولی خیلی عجیب است که فکر اودرشد برادران کرشکی برای حمله بر هرات تیاری میکردند وفکر آن را داشتند ولی اطلاعات بی اساس ومبالغه که راجع به تباهی و هزیمت عساکر شاهی بگوش آنها رسید آنها را منصرف ساخته و بخیال انداخت که فکر خود را به تعویق انداخته و برباقیماندۀ این قشون در هم وبرهم حمله نمایند تا آن را بکلی از کار بیندازند ولی وقتی حقیقت امر را دانستند از اینکه عسکر بکلی پور. وقوی مانده خیلی تکان خوردند ولی باوجود اینهم گل محمدخان قرار وعدۀ که با آنها داده بود شهر قندهار را با آنها تسلیم کرد (۲) . آغاز حکمرانی خاندان بارکزائی از همین جا شروع میشود زیرا دوست محمدخان در حالیکه خودش کابل را بتصرف خویش داشت پردل خان وبرادرانش زمام قندهار را بدست داشتند هنگامیکه محمدعظیم خان از تصرف کابل اطلاع یافت ایالت کشمیر را به نواب جبار خان سپرده و به تعجیل تمام بطرف پایتخت روان گردید (۳) این شخص چون بعداز وزیر فتح خان بزرگترین برادرها بود اقتدار و دارائی کابل که بدست دوست محمدخان افتاده حق خود میدانست . شاید او نمیدانست و توقع نداشت که دوست محمد خان برسد وزائی ها غالب خواهد شدورنه هیچگاه براو اعتماد نمی نمود (۱) وقتیکه محمود بهرات واصل گردید دانست که چگونه دست وپاچه شده و موقع را ازدست داده است وبالآخره صالحوخان را زنده گذاشته و نکشته است . تااکنون هیچکس ندانسته است که صالحوخان ازین توطئۀ که برای گریختن محمود شاه رویکار آورد چه مطلب ومقصدی در دل داشت وچه سنجیده بود که او را این چنین گول زد .اگرچه در نقشۀ که سنجیده بود بکلی کامیاب وموفق گردید و محمود شاه فرار اختیار کرد ولی ظاهراً نفعی که ازین کار برد واستفادۀ که کرد هیچ معلوم نیست . ۲ـ موهن لال ، لایف آف امیر دوست محمد خان جلد اول صفحه ۱۱۶ شیرازی تاریخ احمدشاه درانی صفحه ١٤٨ و آوتولی جورنی تودی نارت آف اندیا جلد دوم صفحه ۳۹۱. فریر میگوید که پردل خان را در گرفتن شهر قندهار میرافضل خان اسحق زائی كمك ومعاونت کرد ( هسثری آف دی افغانز صفحه ۱۶۳ ) ۳ـ میسون ( جورنیزان ، بلوچستان ، افغانستان اپنددی پنجاب جلد سوم صفحه ٤٧ و موهن لال لایف آف امیر دوست محمدخان جلداول صفحه ١١٤)