Page 186

١٦٧ در حالی که بر روی او آثار خوشی ظاهر بود اتفاقا پیاز را آورده بخدمت محمد اعظم خان تقدیم نمود ( زیرا در دشتهای خشك زندگی دارند ) میله ها اکثر قبائل و باشندگان دره ها و قریه ها بمیله ها و بازی ها مائل اند در روز های بیکاری دائره اتن میکنند شمشیر بازی اسپ دوانی می نمایند ساکنان کوهستانات سرد سیر همچو خوست (یعنی جنوبی) کرم سفید چهره و ساکنین بلاد گرمسیر همچو قندهار و جلال آباد گندم رنگ اند. مراسم ماتم نسوان ختک در ماتم رویهای خود را زعفرانی مینمایند بفقاق ها می زنند و بناخن ها می کنند. عادت افغانهاست که تا ۳ روز پس ماندگان مرده و مهمانان شان را نان میدهند این کفاله را همسایگان و قریه جات قریبه ادا میکنند و در بعض قبایل ورثه میت باین امر از مال خود قیام می ورزند. اعتقادات افغانها قبور اولیاء را متبرك میدانند و بزیارت ایشان می روند در مزارات قربانی ها و کشتار میکنند بعض قبائل بحدی غلو می نمایند. که روزی یکی از قبیله افریدی که بدراهزنی و چور و تاراج مشهوراند نزد شخصی باراده چور کردن نزد او خود را رسانید مسافر عذر و الحاح آغاز کرد و خدا و رسول را شفیع می آورد لیکن از تجاوز افریدی ایمن نمیشد بالاخره خاك ملا یار محمد ( شیخ مشهور ) را شفیع آورده نجات خواست افریدی گفت جل جلاله مرا به کفر رسانیدی راه او را گذاشته رفت . از عوائد جاریه دینی آنها یکی این است که چون