Page image — the source of record
Machine transcription
(١٦)
نعیم بن مقرن افسر عرب همدان باغی را مجدداً تنبیه، و خطری قومی
ودامغان را تامین نمود، والی مازندران و اهالی طبرستان نیز با عرب ها مفاهمه
و در نتیجه تادیه خراج پذیرفتند، و باین ترتیب در عرصه چند سالی کاخ بلند
آوازه امپراطوری ساسانی باطرافه هولناکی از پا در آمد .
تصادم عرب با افغانستان. چنانچه دیدیم از سال ١٢ تا ٢٢ هجری در مدت ده دوازده
٢٢-٢٣ هجری سال بیرق فتوحات عسکری بی نظیر عرب در مشرق جزیره عربستان
فراز مداین پای تخت امپراطوری چندین قرنه ساسانی و در شمال عربستان بالای دمشق
الشام مرکز آسیائی هفت قرنه امپراطوری روم شرقی و در غرب عربستان در کشور
مصر و نوبه در اهتزاز آمد، ولی هنوز طوفان این فتوحات حیرت انگیز در جهات
ثلاثه مشغول پیشرفت بوده، و قوماندانهای نامور عرب یکی پی دیگری بلاد
مشهوره دنیای آنروز را میکشودند، منجمله عساکر فاتح عرب که سرتاسر
کشور فارس را استیلا و یزد گرد ساسانی را تعقیب میکردند، با ستفامت افغانستان
مارش نمودند. در ینوقت ولایات غربی و شمال مملکت که زیر تسلط یکفرقه
دولت ساسانی و تورکان غربی و بعدها نفوذ چینی بسر میبرد، دارای ولایات متعدد
و تشکیلات مختلفه بود، و در نواح مذکوره حکام و امراء محلی افغانستان بحیث
حکمرانان بومی و تحت الاطاعه خارجی ها زندگی داشتند. این حکام و اهالی
از تسلط اجانب دل خوشی نداشته و برای رهائی خود شان از نفوذ ساسانی، تورکی
و چینی منتظر وقت مساعد بودند. زیرا به تنهائی نمیتوانستند با دشمنان بزرگ
و متعدد مقابله کنند. در چنین وقتی دولت ساسانی زیر هجوم عرب قرار گرفت
و خراسانیان از دور میدان نبرد را تماشا میکردند بالاخره یزد گرد مغلوب
و در سال ٢٢ هجری بخراسان پناهنده شد ولی خراسانیان چهره موافق نشان
ندادند و او مجبور شد از مرو به ماوراء جیحون بکشد و از ترکان فرغانه زمین استمداد
تاریخ افغانستان جلد ٣ (١٠٠٠) پ سردار محمد سراج الدین خان و محمد امین خان محمد نعیم ها جیر قتیه تاریخ ٢٦ و ٢ ٢٧
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.