Page image — the source of record
Machine transcription
(٤٢٧)
منصور قیصر وقتی عبارت مهرش (غلام شاه زمان قیصر است) حکاکی شده بود .
در عهد سلطنت زمانشاه جناب سردار پاینده خان ملقب به سرافرازخان نیز وقتی از فرط محبت به شاه این چنین سجع مهر آراسته بود :
چو شد از بخت و دولت بینیاز است
غلامخانهزادش سرفراز است
حاجی رحیمداد خان مستوفی همچنان مهر خودش را بهمین نسبت مسجع گردانیده بود :
صد شکر که غنچه بود مرام طلب و مراد
دولت از غلامی شاهم رحیمداد
مسرت خان سرکار وقایع در وقت سلطنت اعلیحضرت تیمورشاه او نیز عبارت مهرش عاری ازین نسبت نبوده مثلاً : (غلامشاه تیمور است مسرت) میر محمدعلی موسوی منشیباشی همچنان وقتی در مهر خود عبارت (العبدالمذنب خانهزاد) حك کرده ، بود سردار فتح خان بارکزائی در عهد سلطنت محمود شاه در آو ان عهدۀ وزارت اعظم وقتی این چنین مهر نقر کرده بود :
چو بخت و دولت محمود شاه منظم شد
ایاز خاص فتح خان وزیر اعظم شد
جمعیت اکابر قوم و سرداران با عظمتوشان درانی و بعض اشخاص دیگر ازان قرار مهرها داشتند و در فرقه غلامخانۀ جوانشیر جند اول جعفر خان سرکشك که زعیم آنها بود مهر او این چنین سجع داشت :
بعهد شهنشاه خد بوداد گستر
نشان غلامی بود فخر جعفر
در فرقۀ غلامخانههای جوانشیر ـ افشار ـ قلمان ـ قراچه داغ ـ جمشیدی ـ فیروز کوهی مغلی ـ حبشی وغیره ازین الفاظ زیاد بود .
مطلب کلی ما این است که همبران عصر نظر بعلائق مفرط شاه دوستی از اشخاص مقتدری که بدربار سلطان راساً و یا بالوسيله راه و رابطه و تقرب داشتند سجع های مهر اکثر ایشان ازین علامت عاری نبوده اما در طبقۀ قضاة و اعضاء محاکم شرع انور غالباً کلمۀ خادم دین نبی و خادم شرع نبی و خادم شرع مصطفی حکاکی میشد و آثار بسیار بهمین صفات دیانت پیرایه بنظر میرسد .
شهرت بینالمللی بانکی و تجارتی
عصر زمانشاه درانی در ممالک اسلام
(باعتبار سند خطی)
در عصر سلاطین درانی در تمام بلاد متسلطۀ آنعصر که جزء خاك امپراطوری درانی بود بنام سلطان این مملکت دراهم قضی ضرب میشد. قسمتی از مسکوکات بر حسب فرمان شهنشاه برای مصارف و مواجب ولایات آنجا تخصیص مییافت وقسمت بیشتر بمرکز دارالسلطنۀ کابل انتقال داده میشد . از مرکز عندالضرورت بر حسب صوابدید اولیاء دولت قاهرۀ درانی بصرف امور لشکری و کشوری میرسید .
چون دورۀ امپراطوری درانی شهرت وعظمت بینالمللی کسب کرده بود باحترام این مملکت در ذخائر ممالک اجانب پولهای امانت متمولین این سرزمین بصیغۀ تجارت و امانت پذیرفته میشد و با آنکه روابط بانکی مانند امروز در عالم وجود نداشت اما نظر باعتبار
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.