BrowseDurrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān → page 339

Page 339

Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān · pages 1–700


Page image — the source of record

Scanned page 339 of Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān

Machine transcription

اعلیحضرت زمانشاه در آوان سلطنت خود بنا بر محبت و قرابتی که با سردار رحمت الله خان داشت صبیه او را برای برادر سکه خود شهزاده شجاع الملك به زنی بگرفت. سردار رحمت الله خان در عهد تیمورشاه که عمرش بیش از ۱۸ سال نبود در جمله یساولان خاصه و برتبه سریساول برقرار و باصطلاح امروز سر یاور حضور شاهنشاهی بشمار میرفت. در سال جلوس اعلیحضرت زمانشاه ۱۲۰۷ هـ ق تازمانی که پدرش سردار فتح الله خان حیات داشت بهمان عهده برقرار بود و پس از فوت پدرش در سال سوم سلطنت زمانشاه برتبه وزارت و وفادار بهادر ملقب شد . در سال ۱۲۱۳هـ ق بمرتبه وزارت اعظم و لقب معتمدالدوله افتخار حاصل کرد وسجع مهرش در سال مذکور چنین نقر شد: چو فضل ایزد و لطف محمدی یار است وزیر اعظم شاه زمان وفادار است نگارنده در طرز تاریخ نویسی قدیم از چیزی که تنفر دارم اینکه اگر شخصی در امور کشت و خون دخیل نمی بود یا هر مرتبه ای که بود از ذکر نامش انکار می ورزیدند چنانچه اگر سردار رحمت الله خان به واقعه قتل سردار پاینده خان بارکزائی و چند تن دیگر دست نمیداشت یقینا که وزیر اعظم سلطنت زمانشاه بدون معرفی در صحائف تاریخ از جهان میرفت و نتیجه همان واقعه نامرضیه بود که نام و نشان وزیر اعظم را در سینه تاریخ محفوظ نگهداشت زیرا بجز ذکر همان واقعه در صحایف دیگر ازین شخصیت آنقدر بحثی موجود نیست . سردار رحمت الله خان وزیر اعظم با آنکه شهرت حربی نداشت و در امور اداری کشور به شخصیت آن چون حقیقت معلوم است نباید تهمتی بست زیرا در واقعه اواخر سال ۱۲۱۳هـ ق اگر ادعای او حقیقتی داشته در فن استخبار سیاسی موفق بوده و اگر بر اثر اغراض نفس کوشیده است بحدس و تخمین نباید حرف زد ، در همه حال طوریکه گفته شد قرب قومیت و اعزاز خاندانی و موروث دستگاه پدر در فاقت او با زمانشاه او را بمرتبه بزرگی رسانید . سردار پاینده خان بارکزائی بن حاجی جمال خان که رقابت او با سائر سرداران و وزراء تیمورشاه احساس میشد همچنان به سردار رحمت الله خان معتمدالدوله و وفادار بهادر علی السویه نقار خاطر داشت اما سردار رحمت الله خان مانند سائر سرداران درانی آنقدر متحمل نبود و علاوتاً شخص تند مزاج و به رقیب خود کمتر وقع میداد و یکعده کسانی که بدر بار زمانشاه ادعای جاه طلبی داشتند آنها بیشتر میخواستند بكمك سردار پاینده خان او را از بین بردارند و میر محمد علی موسوی سرمنشی حضور زمانشاه اولین کسی بود از مردم فارسی که بنای مخالفت با سردار رحمت الله خان کامران خیل گذاشت و سردار مذکور اورا از شغل دفتر رسائل عزل کرد چنانچه کیفیت او در ضمن سفارتنامه والده اعلیحضرت زمانشاه و عنوان منشی باشی تذکار یافته است همچنان یکعده منشی ها و مستوفیان دیگر نیز بهیچه مخالفت قد علم کرده بودند . صاحب تاریخ سلطانی و به پیروی آن مؤلف سراج التواریخ معرفت سردار رحمت الله خان را بوساطت سردار پاینده خان بارکزائی وانمود کرده اند و بطوری که مذکور شد بحقیقت رحمت الله خان وزیر از لحاظ قرب خاندانی او با خاندان اعلیحضرت احمد شاه و رابطه همزادگی که با خاندان سلطنتی داشت خود را از اخوان سلطنت میشمرد و بچند دلیل که قبلا

Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.


Cite this page
Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān, page 339. Afghanistan Digital Library, New York University Libraries. Machine-transcribed text: Afghan Press Archive, https://afghanpress.org/book/adl0964/339 (accessed [date]).
Permalink
https://afghanpress.org/book/adl0964/339
Machine-readable
JSON · IIIF manifest · Canvas
Source
Afghanistan Digital Library record