Page 24

شعر العجم حصه چهارم ۱۹ نقش و نگار قصر شاعری پنداشته می شوند، اگر از زبان فلسفی لفظ ”سیمرغ زرین پر“ بر آید از هر دو جانب مطالبه ثبوت سیمرغ خواهد شد - لکن شاعر از امثال این مخلوقات فرضی عالم خیال خودش را آباد میکند، واحدی از وی طلب ثبوت را نمی کند، زیرا که شاعر مانند فلیسو فها ادعائے تعلیم مسئلہ را نمی کنند، بلکہ وی فقط اسباب خوشی و مسرت ما را فراہم می آورد و بیشک وی درین مقصد خود کامیاب هم میشود، از دیدن گل یک سائنس دان تحقیق می کند، که او از کدام صنف نباتات است؟ و رنگش با کدام الوان آمیزش دارد؟ خوراکش از کدام اجزای زمین است؟ در و اجزائے نرو ماده هر دو و یا تنها یکی است، لکن شاعر با امثال این تحقیقات سروکاری نداشته به مجرد دیدن گل بر وی خمار مل طاری شده این خیال بدماغش پیدا میشود ع- ای گل بتو خورسندم تو بوئی کسی داری نسبت بماهتاب هیئت دان بآن مسائل دلچسپی دارد، که او از کدام عناصر ساخته شده؟ آیا آباد است یا ویران؟ روشن است یا تاریک؟ یا مدو جزر سمندر چه تعلقی دارد؟ و امثال آن مگه شاعر با مهتاب این قدر مقصد دارد - که بیکبار وی روشن معشوق تشبیه دارد -