Page 870

صحيفة (۱) قیمت سالیانه در دار السلطنة کابل ۸ روپیه کابلی در اطراف داخله مملکت با خرابات دان ۱۵ روپیه کابلی در خارج مملکت با خرابات دان ۱۰ روپیه انگلیزی بهر پانزده روز یکبار نشر میشود قیمت يك نسخه آن در کابل یکسانی است (اوراقی که درج نشود اعاده نمیشود) سال چهارم افغانستان ۱۳۲۹ شماره (۳) مدیر مسئول و صاحب امتیاز محمود طرزی الادارة و المطبعه در ماشین‌خانه دار السلطنة (کابل) همه امورات تحریریه به اداره خانه بنام مدیر فرستاده میشود تاریخ ۱۵ ذیقعده سنه ۱۳۳۲ تاریخ انگریزی ۹ اکتوبر تاریخ شمسی ۱۳ میزان ۱۳۹۳ افغانستان و اهمیت موقعیه و سیاسیه آن ما بعد از شماره ۲ * * دوستی و اتفاقی که دولت متبوعهٔ مقدسهٔ ما افغانستان با دولت معظمهٔ انگلیس دارد صمیمیت و جدیت آن مانند عهدهای دوستی و پیمانهای اتفاق زبانی دیگران نیست؟ زیرا در سیاست و پوليتيكت افغانستان در زیر کاسه نیم کاسه ها، و در زیر پرده پرده ها گنجایش دخول را ندارد. صاف ساده، و به اصطلاح خودما؟ (افغانی) يك پوليتيكت. لهذا دولت دوست و متفق افغانستان یعنی انگلیس ازين يك مطمئن و خاطر جمع شده میتوانند که در هر وقت و هر لحظه که دولت روس خیال تجاوز را بهندستان از راه افغانستان یا از کنار ملك افغانستان مصمم کند. هماندم افغانستان را با همه قوت و هستی اش، سدراه ممانعت خود خواهد یافت. در عین زمان افغانستان نیز بکمال آسوده گی مطمئن است که اگر دولت روس چشم زخم خیالی را در حق او متصور بگذراند همانلحظه دولت دوست و متفق خود انگلیس را با همه قوت و هیبتش معاونت و مددکاری خود حاضر و آماده خواهد دید. چنانچه این مدعا را باز بگفتن فقره سوال و جواب ذات اعلیحضرت خاقان مغفور جنت مکین اعلیحضرت ضیاء الملة و الدین، وجناب لارد دوفرین وایسرای اسبق هندوستان اثبات مینمایم: اعلیحضرت – در باب حملهٔ روسی بخاك افغانستان، و این پیشامدی که حال بر سر حدات هرات کرده و لشکر ما با لشکر او مقابل شده اند، از قرار اقرار نامه که دولت بهیهٔ انگلیس بما داده و در ز دما موجود است ذمه دار دفع آن میباشند. پس در نوقت آنچه تدبیر اندیشیده اند. وایسرای – جميع دولت و ملت ما آماده و مستعد اند که در حملهٔ روسی بخاك افغانستان، محاربات سخت و شدید در بر و بحر با او سرکنند. و نیز دول دیگر از هر طرف گریبان گیر او خواهند بود. ازین فقرهٔ مافوق بخوبی واضح میشود که اتفاق و یکانکی دولتین افغانستان و انگلستان برضد دولت روس تا بچه درجه شدت و حدت را حایز میباشد. دولت بهیهٔ انگلیس با همه هستی دولت و ملت خود بمدافعهٔ دشمن خالد افغا نستان اکتفا نمیکنند، بلکه معاونت و گیرودار دیگر دولها را نیز در آراء به او وعده میدهد. این است که به ایندرجه صمیمیت ها به استجلاب دوستی صمیمی دولت افغانستان موفق آمده اند، و دولت افغانستان نیز در صمیمیت دوستی، و درستی عهد و پیمان خود ثابت قدم است. این دوستی و اتفاق اگرچه دیگر سببها هم داشته باشد ولی سبب اهم و یگانهٔ ظاهر و باهر آن همانا تضاد منافع اقتصادی و سیاسی اسیایی روس و انگلیس میباشد. روس، يك سطوت و قوت بزرگی را در اسیا مالک است. و از سه صد سال به اینطرف خیال پیش قدمی را بسوی هندستان در پیش گرفته، و در وسعت ملك و كثرت نفوذ و اقتدار سیاسی و اقتصادی خود در آسیا روز بروز از سعی و کوشش باز نیامده و خواهد آمد. و همان وصیت پتر کبیر را که به اخلاف خود برای گرفتن هندستان سفارش کرده هیچگاه فراموش نخواهند کرد. انگلیس، که عروس نازنین مدعا — یعنی هندستان قیمت بهارا — در اغوش کشیده، این آر زو و هوس حریصانه، و این دست درازی حیرتکارانهٔ آن رقیب دیو سیرت خود را دیده ملاحظه و تعقیب کرده آمده است. و در هر جا و هر بار پنجه درازش دیده