Page 220

صفحه ۱۱ مسائل اقتصاديه تجارت میخواهیم کار یک مسئله بسیار بانی که یکی از مسایل حیاتی ترقی میں بلکہ دور بر د ر تنزلی کرده آخر الامر موجب خود شناسی انان میشود - خوبسها می آزادی تجارت داخلیه را بکندری می دهیم این یک پوشیده نیست که حضرت خالق جهان علت کلمت عن النقصان چنانچه دو انا نرا در طبیعت و با خلاق و در شکل استایل بلکه مگر مشابهت نداده قلعه ها و بعده های خاک نیز از بعد میر یا میتها جد الخانه ، و قابلیت های مخصوصه ممتاز نموده ، و چنانچه زید بعمرا ملکه ها و قلتها شمرده میشود بحث و بیان را نیم، و آنهم مسئله شباهت و مانند ندارد ، خاک ولایت ( جلال آباد ) نیز تجارت یعنی سوداگری میباشد ، تجارت در این عصر ها در بخاک ولایت کابل اش به شمرده نمیشود. بسیار محصولات انجان یک اهمیت و اعتباری پیدا کرده که در اسانس در جلال آباد حاصل میشود که محمد لا ا محصولات کابل مانند نیست د بنیاد های همه امورات دولتها سنگ اول تهداری آن مثلاً در حالیکه خاک جلال آباد نیشکر بسر میرسی نه خاک کابل شمرده میشود . اکثر محارباتی که در نیوفتهای حاضر بو نوع می بر رسانیده نمی تواند . پس چون چنین باشد. هر گاه گرک اگر هیچ اسبابی نمیداشته باشد ممر (تجارت) مدارکی در میدان بیه یعنی باج گیری محصولات و اشیائی که از داخل ملک به اصل ملک همه صنعت اده تجار مرفوع گردیده یک آزادی کامل به تجار د اخلیه یعنے نها مبشر تجارت است در مباد را محصولات داخلیه داده شود محصولات محص چند استرون اد فابریک ، د اختراعها مشرد یک وسعت و برکت فوق العاده پیدا کرده هم به تجارت اگر تجارت نمی بود ازین همه اختراعات محیر العقول صنایع مختلفه پیچ می پرورانند و حاضر می سازند چون بحقیقت نظر شود خود شکار استفاده نمی شد و همه قوامی عسکریه به آلات حریقه که دولتها و ثروت رهم بدفع احتیاجات مملکت ماید و منفعت می بخشد. دهد درسان تجارت شان شمرده میشود. ایمپراطور با قرابها مثلاً یک ولایتی فرض کنیم که در خاک آن پینه پا نیشکر پادشاهی اور و با تحر یک یک رئیس تجارت دیگر چیزی نیستند پائیل یا بسته و امثال آن محصول می آید، و در دیگر راه های با تو بار ) یعنی جنگ های تجارتی که در بین زمان کا بطور اطراف آن چیزهای نه کور وجود ندارد. هرگاه موانع گمرک با می آید هیچگاه دهشت و خرابی آن از جنگهای خوب تفنگ و خرج گیر بہا نباشد و به ازادی نام دا د دستند تجارت یا کم نمی آرد. دولتهای اور دو پا را اگر یک کمپنی بسیار بزرگ ان اجرا شود ان ملکی که در ان چیزد و با نیشکر بسر میرسد زیاده ر تجارت بکوشیم بایی یک سخون مبالغه نگفته خواهیم بود اختر اوله پنبه و نیشکر محصول میدید . زیرا اهالی آن ولایت سبب موانع ر تجارت با در داخل ملک و یا با خارج ملک مذکور و جهان قدر مینه و نیشکر میکارند که در دخته بتوانند، و از قابلیت که اول انرا ا تجارت داخلیه و دوم آنرا ( تجارت خارجية ) و استعداد زمین که در خصوص پر در ایندن و بر ماندن چینه میگویند. (۰) مبادله بدل کردن یک چیزی به چیز دیگری (مبادله) میگویند قارئین کرام در نسخه های سابی ( سراج الاخبار افغانی و پایشگر دارد تنها مرها فایده حاصل نمیکنند . و چون مواقع رفع در زیر عنوان ( ثروت ملل ) در بحث (مبارکه) مطالب فرمود شود همه زمین های خودشانرا که استعداد و قابلیت نیشکر باشند که نوشته شده بود که هر فرد می از افراد بیشتر که جمعیت و چند برسانیدن را دارد برا می جهان رقم چیز با حصر کرده . مدنی را تشکیل دار لیل داده بواسطه مبادله اکثر احتیاجات خودشانرا و در باب افزونی آن سعی با دکوشش با بعمل آورده و محصولات رفع کرده میتوانند . لہذا مبادر تجارت را بوجود می آرود حاصل کرده خودشانرا به کال آزادی دیگر ولایت همجوا خود اہمیت و منابع مبادله در تجارت بظهور می آید . در بازار تجارت انداخته رنج و فاید و بر میدارند . کذالک اول از تجارت داخلیه بحث کنیم : یگاه مدار ترقی تجارت داخلیه آزا دینی است یعنی ولایت دیگری که از آنجا برگ و گلیم و پوست و غیره خوب در زیر انحصار نبودن آن، هرگاه حاصلات و اشیامی د ر ا فر اهل می دید چون موانع بر طرف شود در یک مقیار محتاج بهامی ملک در زیر انحصار بعضے منکرین در آید ویا اینکه واسع تر و بزرگتری انچیز ما رواج میگیرد . و الحاصل بر انقدر ترک یعنی خراج و باج از ان گرفته شود و به آنشب تجارت که در تجارت و صنایع داخلیه آزادی داده شود بها نقد در داخل ملک بصورت آزادانه اجرا نشود تجارت و خیلیه آن تجارت و صنایع ترقی میکند . ازمین آزادی تجارت دو فایده حاصل میشود بینی که