Page image — the source of record
Machine transcription
٧
سال پنجم
شمارهٔ ١١
پیرمردانه و زیر هر طبقه حتی در کوچه ها و خیابان ها تعبی تلگراف زیر خبر است که مبدأ و مخرب هرهٔ آباد در دست انگلتانست. باین واسطه انگلیزها میتوانند که ذیوع خبرهائی را که خوش شان نیاید منع کرده بتوانند . مثلا در وجودیکه از بسیار وقتهاست که اغتشاشات و اختلالات در هندوستان بشدت دوام دارد ، و مواجه پریشانیهای بسیار برای انگلیزها شده . و در سایهٔ هند شانهای بیچاره که برای رهائی دادن آزادی و استقلال خودشان را از پنجهٔ ظالمانهٔ انگلیز کوشش میورزند و باعث کر مشتمك انگلیز بسیار زیاده خورده های شان پیش آمده باز هم از نیکو موقوعات او را و بهیچصورت خبردار شده نمیتوانستند . تا آنكه يك سپاهی که بعد از بسیار و تا عجز به ( صو ما ترا ) آمده ، و به بعضی مسافرین يك کشتی بخاری که بطرف اروپا رهسپار بوده است در خصوص اختلالات هند بمعنی معلومات داده است که گماز و ایان از واقعه بك قدری خبردار شده نتوانسته ام . اما بعد از ان باز دنبالهٔ خبرهای هندوستان مقطوع گردیده، و از ان مالك وسیع و قیمته دار انگلستان که در میان اشیاء و خو نهادر خراب شده است هیچ معلوماتی گرفته نشد . پس معلوم میشود که انگلیز توانسته ما لك بودن بر خطهای تلگرافی و در بحر نمکدار که آواز این آن ملیونها نفوس امروز بزون بکوشی کردی برسد . اما این ظن محققی است که امروز و هر روز هندوستان ، با حکومت انگلیز حرب میکنند . « نامیو بالیشیا » یعنی « جمعیت های وطنی » کوشش میکنند که برای خودشان سلاح تدارك کنند ، و حتی چه میورزند که اسلحهٔ انگلیزها را از دستهای شان بربایند و از درعین یعنی اسارت منحوس انگلیزی و ارجمند ، و در نظر این جمعیتهای وطن پرست آن اشخاصی که به انگلیزها روی معونت نشان میدهند خاین وطن ، شمرده میشوند . در بیا نشامه های که از طرف « نامیو بالیشیا » نشر میشود اقرار ذیل ادارهٔ کلام کرده میشود :
، حکومت انگلیز از الیهاست که خون ما هندیان بیچاره را مانند زلوی مکد . و يك اصول و قاعدهٔ منظمهٔ آهسته آهسته بنحو کردن ما کوشش میورزد . لهذا بر همهٔ اهالی مظلومهٔ هند وصیت و سفارش میشود که به نفس و ایین با انگلیزها مجاز به میکنند . آن انگلیزی که خود را بلباس حیله کارانهٔ مدافع و محافظ استقلالیت و تمامیت ملکیه ملتهای ویران و ناتوان میدان برآمده است . الوفتی که در هندوستان جایگیر شده ملیونها میلیون انسانرا از کرسنگی تلف کرده اند . تنها از سنهٔ ١٨٠٥ تا بسنهٔ ١٩٠٥ یمنی در ظرف ده سال [ نوزده ملیون ! . . . ] انسان را در هندوستان یکرسنه گی و در هلکی محو و هلاك ساخته اند که ازین يك خوبی معلوم است که چقدر ملیونها نفوس هندوستان از قصداً کرسنه گذاشته به آنصورت به جای عدم میسازند . حال آنکه از سنهٔ ١٨٠٩ تا بسنهٔ ١٩١٣ یعنی در طرف یکصد و هشت سال در تمام محاربه هائی که در کرهٔ زمین بظهور آمده تنها ( پنج ملیون ) انسان تلف شده است . در میان این محاربه ها حربهای عظیمه و درازی مانند جنگهای ( ناپلیون ) ترك ، و محاربه های ( کریمیا ) ، و حرب المان و فرانس وغيره نیز موجود بوده است که چون بقایای آن تلفات کرسنه گی جور و ستم انگلیزها در هندوستان در زیر نظر تصور گرفته شود درجهٔ دهشت و هلاکی این فاجعه های که در ظرف ده سال انگلیزها بر اهالی هندوستان وارد آورده اند باندازهٔ تقدیر و تخمین کرده میشود . حقیقتاً که در تاریخ انسان البشر، طرز روحی که حکومت انگلیز در هندوستان تطبیق میکند هیچ دیده نشده است
زوالا گرفته، آن شهر در بیات شمرده و هر گز در ذهن خود تصور غیر آرا نکرده از میزان خارج پیدا نشد که انگلیس و فرانسه و روس از روی سبب اقدام در امری نمایند و انجام نرسانند اما فقط قصه و افسوسی داشتند آن بود که مبادا سلطان عثمانی و انور پادشا ، وسایر زبون از اسلامبول فرار کرده آن جواهرات سلطنتی و اسباب و آلات و نقد و اشیاء عتیقه و کتب نفیسه خطی و سایر خطوط و نقاشی های قدیمه و غیرها از باب عالی و اماکن برداشته و همراه خود برده باشند بدین واقعه حقی است که آنها بدست فاتحین نیفتاده و نصیب دیگران گردیده باعث بیکار و دروخت شده و یکی از چك پيدر ورود به قسطنطنیه از فرانسه ها از بابت فقدان آن اسباب ها و اشیاء واقعاً تاسف رانك و حقیقتاً افسوس زیاد میخوردند بخصوص برخی از آنها که
در باب سابق در اسلامبول بعضی از ان نفایس را که برای طالبان اشیا به تحصیل نقل کرده و مدت هر چه تمامتر شرح جزئیات آنها را بداد دیده خوردیده و جنبه ها دنبال بدست آوردن آنهاست و از ان میترسند که بدست امریکائیان بیفتد
دیروز بمن ترتیب خیلی خوش گذشت و مردم همه فکر و خیال کار نهاده غم و غصه ها را فراموش نموده و منتظر گرفتن اسلامبول بودند و روز بروز هم بدرجات خوش حالی و بی صبری آنها بواسطهٔ اخبار روز بروز نامده ها افزوده می شد اما امیدم جوشد و چه اتفاق افتاد که بی خبر در روزنامه مان ترك تصویر آن میزان الحراره را کرده و موقوف نه گوید که گاه طبع از دست همه جات او افتاد و شکست ( ! )
بهر هیئت زیرا که تمام کارکنان ادارات عينك رفته و عدهٔ قليل باقی مانده و اشخاصی بجای آنها گرفته اند که اغلب سر رشته درستی ندارند و بهر وجه کار نشات روزنامه ها هم کم و تفاوت فاحش به میرسید و اخبارات شقه دار و نائل از صفحه اول بمستحبات دیگر در خبر اخبار غیر مهمه انتقال یافته و زمین، از شرق گشتن بعضی کشتی های انگلیس و فرانسه
بماندن چند جانور تحت البحری نهان آمده نحویکه دیگر تصور و غیبت کردن در روزنامه را نداشت بخصوص درین ایام که از گوشه کنار دیده میشود که از يك كرور عساكر آنها چه در خاك كالی بولی با تمام بین قصد اقامت کرده و چه دیگر نیز مجروح و مریضی با حالت زار مراجعت داده شدند فرمان دهان متصل عوض شده و آغقداری هر کدام از آنها در بودن کالی بولیست فرستاده شده اند معلوم نیست صلاح آنها در بودن کالی بولیست و این مسافرتك با صراحت اوطان بعضی حیث های دیگر نیز در میان است که بعضی از انگلیسان خودشان از اول این امر را صلاح نمیدانستند و اینها نیز بهمین عقیده بوده و میکفتند ما باید درین جا جلو گیری از آمدن گلیم این بود که مسئولیت این کار را انگلیس بعهده گرفته و میگویند ازین به بعد قدری باید بعراض رفقایش گوش داده و اثر اصرار در پوليتك شخص خود نماید
نقل و اقتباس از جریدهای اوروپا
اختلالات هندوستان
یکی از اخبار های رومانیا چنین مینویسد
مؤثر ترین اسلحهٔ حربهٔ که انگلیزها برای مالك میباشد خطبای
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.