Page 1001

صحیفه ۱۲ سال چهارم شماره ٩ سراج الاخبار اجمال احوال گفتنهای بسیاری است ، اما از گفتن چه سود ! ظاهر همین است که خونریزی در میان نوع بشر بکمال شدت دوام دارد ، هم در میان متمدن ترین عالم بشریت ! آن متمدنانی که خود شانرا ناظم نظام عالم ، معلم مدنیت بنی آدم قرار داده بودند : آن متمدنانی که خود شانرا واضع قانون صلح وصلاح عمومی ، وخمیرمایهٔ فوز وفلاح نوع بشری می پنداشتند ؛ آن متمدنانی که اوروپا را خانهٔ مدنیت و خودشانرا خانه نشین عین انسانیت دانسته و باقی عالم را بادیه گرد عوالم بدویت و وحشت میشناختند ؛ آن متمدنانی که خودشانرا مستحق حاکمیت ، ودیگر ارا مستوجب محکومیت میدانستند ! آن متمدنانی که خود شانرا بهمه معانی آن حق سیادت ، ودیگر ارا بهمه مفهوم آن حق اسارت می بخشیدند ؛ آن متمدنانی که خودشانرا من طرف العیسی مأمور اصلاح واعمار دنیا مقرر کرده بودند ! آن متمدنانی که آسیائیان را حشرات مضره مؤذیه نسبت داده خود شانرا برای پاک کردن دنیا را از وجود آنها انسانیتاً مأمور می پنداشتند ! آن متمدنانی که صنعت و معرفت بر ذروهٔ کمال عروج نموده عالمی را واله و حیران و اطفال سبق خوان خود ساخته بودند ؛ آن متمدنانی که بصنایع و اختراعات خود همهٔ عالم را خودشان محتاج ، و خودشانرا ولینعمت عالمیان شناختانده بودند ؛ آن متمدنانی که تنها به تسخیر هوا ، بحر ، بر ، را اکتفا نورزیده در صدد استیلای بعضی کرات دیگر عوالم نیز بلند پروازی را خیال داشتند ؛ این است که آن متمدنان درجه وحشیان مردم خوار و سباع خونخوار تنزل نموده اوروپا را به يك بخيره خوبی تحویل دادند ! در وقت حاضر ده دولت كوچك و بزرك بخورزی همدیگر کمر همت مدنیت را تنک و میان بسته اند . از یکطرف هفت دولت ، و از دیگر طرف سه دولت : روس ، انگلیز ، فرانس ، بلژيك ، صرب ، مانتینیکرو ، ژاپن یکطرف اند . المان ، اوستریا عثمانی بدیگر طرف اند . قیافت مردمان بلوچستان هیئت مجموعه قوای عسکریه این دولتهای محارب تقریباً به يك كرور لشكر مسلح معلم بالغ میشود . از جمههٔ دولتهای هفتگانه دو عدد آن مراد محو و مضمحل گردیده از صحیفهٔ هستی بدر شدند که آنهم بلژيك و صرب است بازيك را المان ، و دومی را اوستریا پامال ساخت . از مانتی نیکرو نیز هیچ آوازی شنیده نمیشود . غالبا به حالت نزع است . چیزیکه شایان تأسف است مداخلت عثمانی و ژاپن است در جنگ ، زیرا این دو دولت آسیا را نیز داخل این جنگ دهشت آهنگ نمود . حالانکه آسیا میبایست تماشا بین این هنگامه های اوروپا میبود . اما این جنگ از چنان جنگها نیست که آنرا « جنك جهان » میگویند . خیلی مشکلست که کسی ازین آتش خرمن خود را محافظه بتواند ! ... فعلاً هر پنج قطعهٔ روی زمین به جنگ اشتراک ورزیده است . قطعهٔ اوروپا معلوم است که مرکز جنگ شده است . قطعهٔ آسیا بسبب اشتراك عثمانی و ژاپن فعلاً داخل است . قطعهٔ افریقا به سببیکه در ترانسوال طغیان ظهور نموده ، و بر مصر جنگ برده شده ، و در مستملکه های دولتهای متحارب که در ان قطعه موجود است نایرهٔ جدال مشتعل میباشد آنهم فعلاً داخل حرب است . قطعهٔ اوسترالیا که اکثر آن مستملكهٔ انگلیز است ،