Page 17

می نمایند - شمس سیارات خود را از ضیای خود منور می سازد ضیای شمس در مدت هشت دقیقه و هفده ثانیه بزمین می رسد رفتار روشنی (۱۸۶۰۰۰) میل فی ثانیه می باشد حجمش معادل (۱۳۰۰۰۰۰) حجم زمین است . و از باقی کواکب بما نزدیک تر است. آفتاب و دیگر ثوابت از ضیای ذاتی خودها می درخشند . طوریکه چراغ برقی یا شمع از روشنی ذاتی خود می تابد در بدو نظر چنین می نماید که سیارات از هر حیث مانند ثوابت اند ولی در حقیقت تفاوت کلی دارند سیارات نور ذاتی را دارا نیستند بلکه حرارت و نور را از آفتاب اخذ نموده بجانب ما منعکس می کنند - مثلیکه یک آئینه بعیده از روشنی ذاتی معرّی است اما بباعث پرتو آفتاب روشن گفته می شود - اگر فرضاً مثل شمع آفتاب را کسی خاموش کرده بتواند جمله ثوابت حسب معمول درخشان خواهند ماند ولی جمیع سیارات و اقمار و ماهتاب نظام آن شمسی بسبب فقدان ضیای شمس خود تاریک خواهند گشت . سمت الراس :- یک مقام آن نقطه در آسمان هست که عیناً بالای سر ما باشد .