Machine transcription
= ۸۸ =
داده متصل بگرفتن عکس آنها کوشش میورزید! گلهای خود روی لاله و ختمی و خبازی و غیره برگهای مختلفهٔ بسیار خوش قماش خودشان اطراف را میناکاری عجیبی نموده بود! قطرههای شبنم روی گلها و سبزههارا، شعاعات شمس نو طلوع بهاری، برنگهای بوقلمون جواهرنمون قوس قزحی، چنان یک درخشندگیئی بخشیده بود که پروانههای رنگارنگ، و مرغکان کوچک خوش آهنگ؛ بیتابانه و مشتاقانه برانها طوافهای عاشقانه مینمودند، و بادههای ژاله را از پیالههای لاله بسر میکشیدند، و سرمست نشأه سرور گردیده نغمهسرای مدایح حضرت سلطان بهار میگردیدند!
درینموقع روح افزا، در پای یک نو نهال یکه و تنها، تک تنها نشستم؛ و در لوحههای مناظر مختلفهٔ عالم طبیعت نظر بستم. یکپاره زمینی دیدم که از یک آب آبیاری میشود. تابش آفتاب بیکسان بران میتابد. هوای نسیمی بیک مساوات بران میوزد. باغبان بیک وتیره بهتربیهٔ آن میکوشد. ولی یکدرخت سیب، دیگری ناک، آن یکی آلو، و آندیگری آلو بالو بار میدهد!
بلی، بلی! قلم ابداع رقم صنع صانع بیچون، هیچ یک دو نقشی را بیک رنگ، و هیچ دو صورتی را بیک اورنگ نمیکشد! تجرد امثال آن شاهد پیرنگ بیمثال، از تمثیل دو تمثال را بیک مثال ناز استغنا دارد!
عظیم تو یی! جلیل تو یی الله!!!...
لحظهٔ در گرداب حیرت بودم: که دفعتاً حال اسف اشتمال (عالم اسلام) در پیشگاه نظرم مصور گردیده ازان استغراقم در ربود، و در یک بحر حسرت و المی غرقابم نمود. افکارهای چه بودیم، و چه شدیمها؟ و تصورهای آیا چه باید کرد، و چه خواهد شدها؟ حواس خمسهام را در محفظهٔ دماغم در زیر چنان تضییق و فشاری درآورد که مانند تضییق یافتن دیگهای بخار انجنها که از یک تنگنای توله آسا صفیرها بر آرد:
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.
