Page 24

= ۱۹ = آن يك فضای ديگر و يكعالمیست ژرف گویند بس شموس بمانند شمس ما اين شمس ما بجملۀ سیاره اش بجد ابعاد بی نهایۀ این دورها ببین تحدید بعد او نشود حل بلفظ و حرف در آسمان بدایره دور مبتلا اطراف آفتاب دگر دور میکند خود را بعجز و عظمت وعزدر خدا ببین منظومۀ شمس ای جان شنو ز مرکز شمسی تو قصۀ آن صانع قدیم درین جو مر تقی بر گرد آن بدور بیاورد بس نجوم سیاره آن بود که ز خود نور می نداشت دورش بگرد شمس بود مرکزش هم اوست مرکز که گفته شد تو بدان کو قرار داشت سیاره هفتگانه اگر چه شمرده اند اول عطارد است و دوم زهره و سوم: مریخ و مشتری و زحل را عیان ببین هر شل دگر ستارۀ سیارۀ بود نام حکیم هرشل و او کشف آن نمود نپتون بود اخیر ترین ستاره ها آری شراره هاست همینها که ذکر شد بعد از مرور سرد شد و یافت حد خویش ذکر خدا کند همه اشیای کائنات تا یابی آگهی و بگیری تو حصۀ بر پا نمود شمس منیری بمرکزی سیاره نام جملۀ آن گشته در علوم نورش ز آفتاب جهانتاب بر ضیاست نور و حیات و جاذبه و گرمیش از وست او نیز دور میکند و نیستش ثبات لیکن از ان گذشته دگر نیز دیده اند این ارض ما بود تو مکن عقل خویش کم اسرار های خالق کون و مکان ببین بر گرد شمس شعلۀ جوالۀ بود سلطان علم بین بکجاها علم کشود کو دور تر ز شمس بود زین شراره ها کز شمس شد جدا و بدورش بذكر شد هر يك بمحوری شده پویان مدخویش بیطوف در گهش نبود دور بی ثبات