Page 379

- ( ۳۲۰ ) - آورد بسازد چنانچه در اول امر بازداش شیشه سازی را کرم کرده یکچند عدد بوتلهای دهن فراخ شیشه ئی بعمل آورد . و در میان آنها حامض آزوت پر کرده دهن شیشه های مذکور را با چوبهای کاك محکم کرده از وسط آن کاکها يك يك لوله میان خالی شیشه ئی دیگر را که یکطرف آن با قماش و گل پخته گرفته شده بود داخل گردانید . از طرف باز لوله ها پوتاس نام جوهر یکه مهندس از بسیار نباتات حاصل کرده بود ریخت که بآن ترکیب پوتاس و حامض آزوت بواسطه گل پخته با یکدیگر رابطه پیدا کردند . بعد از ان دو عدد میلهای جسی باريك را یکی در میان لوله پوتاس و یکی را در میان شیشه حامض آزوت فرو برده در حال يك جریان الکتریکی حاصل آمد که از میل جس شیشه در میل جس لوله برفتن آغاز نهاد این دو میل جسی را نیز بدوسیم آهنیی که حاضر شده بود مربوط نمود كه يك سيم الكتريك منفى و يك سيم الكتريك مثبت کردید. اینست که پیل تلگراف باینصورت ساده و لی بسیار ماهرانه بعمل آمد که بواسطه این پیلها غرانینها و ز بآغل مربوط میگردد . در ۶ ماه شباط چوبهای تلگراف را از غرا نیتها و زتا به آغل به مسافه صد صد قدم از همدیگر دور بزمین نشاندند . و بر هر ديريك يك يك شيشه كه آنرا « آلت تجریده مینامند نصب کرده سیم ها را بر آن پیچانیده تا به آغل کشیدند . چند روز بعد غرانینها وز و آغل با يك سیمى بهم مربوط گردید که جریان الکتریکی در هر ثانیه بسرعت صد هزار میل بر آن سیم بدور و سیر آمد . یکعدد پیل برای غرا نیتها و زیکعد د پیل برای آغل ساخته سیمهار ابدآن مربوط نمودند . حالا کار موقوف بر ساختن « مانیپتوره» یعنی آلت تلگراف گرفتن و « ما نیپلاتور » یعنی آلت تلگراف دادن ماند که آنرا نیز مهندس ماهر فنون شناس بطرز بسیار ساده و بسیطی بعمل آورد . در هر دو مرکز یعنی آغل و غرانیه، او زسیم تلگراف را در حالتی که مجر د بود بر روی «الکترونه مان» نام آلتی که عبارت از آهن پاره نرمی بود به پیچانید که به اینو اسطه بمجردیکه جریان از پیلها آغاز کند الکتریک از سیم مجرد گذشته و بر آهن دور کرده بواسطه زمین باز پس به نقطه که از انجا ظهور