Page 122

١٠٨ که مردوستان را بدشمن شمرد * نگهدارو آن شوخ در کیسه در * که بیند همه خلق را کیسه بر * و از ینجاب که گفته اند که هرکه زره حزم در پوشد از کید تیر دشمن ایمن گردد که یَرْضُو نکند با نِوا هُمْبِه و تَأبَٰی قُلُوبُهُمْ واکثَرُهُمْ فاسقون وبباید دانست که بر داشتن و باخود داشتن اسلحه و اسباب و آلات حرب را عماید علماء دین متین و دانایان شرع شریف مبین در حین نابودن عذر از واجبات اسلام گفته اند اما در حین عذر از باران وغیره که بجهته آن بر داشتن اسلحه بر حال دشوار گردد نهادن اسلحه و اسباب و آلات حرب را جواز و رخصت فرموده اند که المعذورات تبیح المحظورات اما حذر و حزم و احتیاط را در جمیع حالات و همه اوقات باید با خود داشت و بهیچ عذر از اعذار فرو نباید گذاشت فرد حذر کار مردان کار آگه ست * بیزگ شد روئین لشکرگه ست * و ازینجاست که حق سبحانه و تعالی در قرآن مجید و فرقان حمید فرموده که و لاجُنَاحَ علیكُمْ اِن کانَ بکم اذْاً من مَطَر اَو کنتم مرضی ان تَضَعُوا اسلِحتِکُمْ فَلا تَحْمِلُوها وهذہ الآیةِ یُفید ایجاب حَملَها عند عَدمِ العُذرِ وهو احَدُ قَولِى الشافعی و الثانی انه سنة و خُذُوا حذركُمْ جَلالَیْنِ اِنَّ اللّه اَعَدّ لِلكافِرين عذابًا مُهینًا و فى هذه الآیة رخصَة لاهل الاسلام فی وضع السِلاح اِذا ثَقُلَ علیهم اخذ ها لسبب مَطر او مرض و هذا یُؤیِّدُ انَّ الامربالاخذ للوجوب دون الاستحباب أمرُهُمْ مع ذالك الحذار كَیلا یَهِجِمُ العَدُو عليهم و فی هذا وعْدُ للمؤمنین بالنصَر على الكفّار بِجدّ الامر بالحَذَارِ لِيقوَى قلوبهم وليعلموا ان الامر بالحَذر لَیس لضَعفِهِم وغلبة عَدُو هُم بَل لان الواجب ان يحافظوا فى الامور على مَراسمَ التَّیقُظ والتَّدبرفَیَتَوَّكلوا عَلَى اللهِ قاضی بیضاوی یعنی و أجب است که بعد از محافظت امور بمراسم بیداری و طرق باخبری سپرو کار با بخدا وند کار باید کرد و خردمندان گفته اند که هیچ حصاری محکم تر از حذر و حزم و احتیاط نیست و هیچ مُهلکَه مخوف تر از غفلت و بیخبری نه زیرا که از نعمت با خبری محروم ماندن و عمر عزیز را در خواب غفلت و بیخبری و لهو و لعب که باشریها ١ این آیت در رکوع بعد از رکوع رابع جزو ۵ ۱۲ ۲ معنی مقدمه لشکر که آن را پیش خانه و قراول نیز گویند و آن جمعی از سواران باشند که از لشکر فرا پیش روند تا از حال فوج دشمن خبر دار باشند ۱۲ ٣ کلمه این آیت در رکوع ماقبل الرکوع ثالث جز ۶ ۵ ۱۲ این کلمات وتتمه آیت ماقبل است ۵ یعنی ناگاه بر سر چیزے در آمدن ۱۲ ج