Page 182

هر که بود . ولی طبعاً مفسد و بزرک مفسد بود . زیرا امر وز يك قضیه اصلاحی قومی که خیلی با اهمیت است روی کار بود . و آن عبارت از اصلاح کردن بین گردیزی که اهالی پایتخت سمت جنوبی هستند ، وبین دیگر قوام افغان که با ایشان در این چند ماه مقابله و نزاع داشتند بود علاوه بر این همه ، چیزیکه میتوانست قضیه را خیلی تیره بسازد همینکه خوانین ومعتبرین گردیز اعتماد ودل کرده به مجرد دعوت شدن بدین اهمیت دادن مقاتله های چندین ماهه آمده و فعلاً در این میدانیکه این فساد پیدا شده است حاضر هستند. مگر فضل خداوند بود که به هيچ يك از گردیزی ها در این مصیبت آسیبی نرسید . تاریکی رسید و شب شد . هر کس در هر نقطه که بود ها لجا ماند . شب هم گذشت ولی آرام شب نبود. چون واقعۀ عصر نه علت و نه محرك آن معلوم بود . از این رو هر کس احتمال میداد که شاید واقعه ظرف شب تکرار شود علاوه براین توهم میسر نشدن خوراک و پوشاك در اين تکلیف می افزود . پیشتر در فقره یاد داشت خود در صفحه (١٦٥) گفته بودیم به سبب ظلم و جبریکه محمد صدیق با بعضی اقوام احمد زئی کرده بود . نسبت بخود خیلی دلهای پر کینه و عداوت پیدا کرده است . جناب سپه سالار صاحب محض برای اینکه کدامی ازان دشمنان انتقام جوی محمد صدیق از موقع استفاده کرده اذیتی بوی نرساند. چند نفر از خوانین احمد زئی را برای محافظت و نگهداری او از طرف شب معین فرمودند . شب در قلعه که جناب سپه سالار صاحب قیام داشتند خیلی خوانین جمع بودند؛ مذاکرات زیادی دایر شده است از آنجمله قوم ( بازو خیل احمد زئی ) بود که محمد صدیق فرقه مشر را مطالبه میکردند . تا قصاص و انتقام مقتولين و مظلومین خود را ازوی بگیرند . فریق دیگر حاکم اعلی را میگفت که طرفدار امان الله خان است ما او را نمیخواهیم که در گردیز بماند ، بالاخره بعد از مباحثات خیلی دور و دراز فیصله بر این شد که حاکم اعلی و محمد صدیق – 168 –