Page 19

جلد اول ۱۰ مقدمه فایده بیان کسانیکه مذهب ایشان در اطراف زمین شهرت یافته و تاریخها کس ابن الحسن علی شمس الائمة الحلواني فلما سلف من ابى حنيفة رجع الى عمله صح (عمدہ) و در گز روه است عبد الغنی مقدسی در کتاب جامع العلوم در حالیکه نقل کرده است از کتاب مقالات الحنیفه که بدرستی سلف نزد فقها علمائیست که از زمان محمد بن حسن رحمة الله علیه تا زمان شمس الائمه حلوانی رحمة الله هستند و سلف نزد ایشان از زمان امام اعظم رحمة الله علیه تا زمان امام محمد رحمة الله است والصدر الاول لا يقال الا على القرون الثلثة الاول التي شهد النبي عليه السلام بانهم خير القرون واما من بعدهم فلا يقال في حقهم ذلك (فوايد بهيه) و صدر اول گفته نمیشود مگر علمان سه قرن اول که رسول صلی اللہ علیہ وسلم گواهی داده باینکه ایشان بهترین قرنها هستند و اما کسانیکه پس از ایشان اند پس در حق ایشان چنین گفته نشده است و قرن زمانه صد سال را گویند و این درت تراست پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم طفلی را گفت که خلق بآی یعنی زندگانی کن مدت یک قرن و آن طفل صد سال بیست اعلم ان من اشتهرت مذاهبهم وحصل لهم القبول في اطراف الارضين مع مرور الشهور وكرور السنين هم اربعة ابو حنيفة الكوفى ومالك واحمد والشافعي رحمهم الله تعالى اجمعين واولهم الاول وبيا صره الثاني بل الثانى تلميذ الأول والثالث تلميذ الرابع والرابع تلميذ الثانى ولبعض تلامذة الاول ولاسبيل الى السلوك على غير هذه الممالك الاربعة فشاع مذهب احمد في نواحی بغداد وشيوعه لدون من شيوع باقى المذاهب في البلاد ( فوايد بهيه) بدان کسانی که مذهب ایشان شهرت یافته است و پذیرائی ایشان در اطراف زمین حاصل است با گذشتن ما ہا و تکرار سالها چهار کسر اند امام ابو حنیفه کوفی و امام مالک و امام احمد و امام شافعی رحمهم الله تعالی اجمعین و اولین ایشان که امام ابو حنیفه است رحمة الله علیه اول است در علم و دو مر ایشان که امام مالک است رحمة الله علیه همزمان اول است بلکه شاگرد اول است و سومین ایشان که امام حنبل است رحمة الله علیه شاگرد چهارم است و چهارم که امام شافعی است رحمة الله علیه شاگرد دوم است و شاگرد بعضی از شاگردان اول است و نیست راه رفتن بغیر از یمین مذاهب چهارگانه یعنی دیگر راهی حق نیست پس شایع و پراکنده شده است مذهب امام احمد رحمة الله علیه در کرانهای بغداد شریف و مشهور بودن آن کمتر است