Page 133

جلد اول ۱۲۴ کتاب القاضی کرده باشد کرد هر دو زانوی خود و اگر خصمین باوصاف مذکور ننشستند منع کند ایشان را قاضی از جهت تعظیم امر قضاء مدر کار ان قاضی پیش روی او ایستاده باشند تا قاضی هیبت ناک تر شود اما ایستادن خصوم پیش روی قاضی معروف نیست و چرا این نیست که نوید شده است از جهت اینکه دران از حاجت است بان زیرا که مردمان را تفاوتست در احوال ایشان و ادب ایشان و بتحقیق نو پیدا شده درین زمانه کاری ایکه جالی و مردمان کم عقلان پس قاضی عمل نماید بمقضا ی حال جنین مذکور است در کتاب فتح القدیر یعنی پس مردمان لیاقت نشستن را پیش روی قاضی ندارد دو جسمی دارد پس و به قاضی بهر انسان انچیز را که استحقاق ان دارد ولا يسار احدهما ولا يشير اليه (هدايه) ميل ولا براسه ولا بحاجبه كذا في العناية (عالمكيري) ولا يلقنه حجة للتهمة ولا يضحك في وجه احدهما (هدايه) فلا يقوم له اذا قدم بالاولی بحر) ولا يمازجهم ولا واحدا منهم (هدايه) ولا يمزج غيرهم في مجلس الحكم ولا يكثر في غيره لانه يذهب بالمهابة كذا في التبيين (عالمكيري) و سحن پنهان و پوشیده نگوید قاضی با یکی از متخاصمین و نه اشاره کند بسوی او بدست خود و نه بسر خود و نه بابرا خودچنین ذکر شده است در کتاب عنایه و تسلیم ندهد یکی از متخاصمین را دلیلی از جهت تهمت که در انست و خنده نکند قاضی در روی یکی از ایشان پس پیش روی دو قاضی بر نخیزد و وقتیکه پیش او بیاید بریق اولی و مزاح نکند قاضی با ایشان و با یکی از ایشان و نه با غیر ایشان در مجلس فضا و بسیار مزاح نکند در غیر مجلس قضا زیرا که مزاح کردن صیبت او را می برد جنین ذکر شده است در کتاب تبيين ولا ينبغي ان يطلق وچه الى احد هما في شئ من النطق ما لا يفعل بالآخر مثله كذا في المحيط ولا ينبغي للقاضي ان يفعل ما يؤدى الى التهمة كذا في خزانة المفتين ويأمر اعوانه بالرفق كذا في البزازية (عالمكيري) و نمی شاید مر قاضی را اینکه گشاده روئی کند با یکی از متخاصمین در چیزی از سخن گفتی که مانند آن با دیگر خصم نمیکند این چنین ذکر شده است در کتاب محیط فایده سخن پوشیده نگوید قاضی و نه اشاره کنید با یکی از خصمین فايده در انکه گشاده روی نکند قاضی با یکی از متخاصمین