Page 899

جلد چهارم ۸۹۰ كتاب الدعوى يكفل ثقة ثم ان كان فيه وضيعة فعلى المشتری وان كان فيه فضل فللمشترى ثم وضع المسألة فى الجارية ولم يضع فى الدار والجبل ان يقال بانه فى الدار لا يتعرض القاضى للبك ولا يبيع الدار وان كان يعرف مكان المشتری فانه ليس للقاضی ان يبيع الجارية وان اقام البايع البينة على ذلك وهذا اذا جاء المشتری واقر بذلك فاما اذا انكر الشراء احتاج البايع الى اقامة البينة على المشتری ثانیا كذا فى المحيط (عالمگیری) وقتیکه فروخت مردی کنیز خود را بمرد دیگر بعد ازان خرنده غائب شد و معلوم نبود که در کجاست پس رساند بایع این معامله را بقاضی و طلب کرد از قاضی این را که بفروشد آن کنیز را و بدهد بهای او را پس قاضی قبول نکند فروختن آن کنیز را پیش از گذرانیدن گواهان پس اگر گذرانید گواهانرا براین مدعا ذکر کرده شده است در کتاب که بدرستی بفروشد آن کنیز را بر خرنده و نقد بدهد بها را بفروشنده و محکمی کند بر فروشنده بگرفتن ضامن معتبر از او و بعد ازان اگر آن کنیز کم بود از بهای اول پس نقصان آن بر خرنده است و اگر زیاده بود از بهای اول پس آن زیاده مرخرنده راست بعد از ان یاد امام محمد رحمه این مسئله را در کنیز نه در سرای زیرا که واجب است که گفته شود که در سرای تعرض نکند قاضی بفروختن آن بگفته فروشنده و نفروشد آنرا و اگر جای خرنده معلوم بود پس بدرستیکه نیست مر قاضی را که بفروشد آن کنیز را اگرچه فروشنده گذراند گواهانرا براین مدعا و این حکم وقتیست که خرنده بیاید و اقرار کند بر خریدن آن کنیز اما اگر منکر شد از خریدن محتاج میشود فروشنده بگذرانیدن گواهان بر خرنده دوم بار همچنین ذکر کرده شده است در کتاب محیط رجل ادعى على آخر دارا فى يده و قال ملكي رهنتها الى منك فانكر قبضه و ان هذه الدار ملكك و في يد فلان بغير حق تقبل وصارت يده بغير حق لما انكر الرهن (خلاصه الفتاوی ادعى عليه دارا انها ملكي رهنتها من والدك فلان ابن فلان بكذا ثم مات الداعى در ینکه